Από τον ΣΩΤΗΡΗ ΛΕΤΣΙΟ*
Η ανακάλυψη τυχαία ενός ημερολογίου στάθηκε η αφορμή ώστε να στραφεί ο κ. Nίκος Μιχαηλίδης, ιστορικός και ερευνητής, στην αναζήτηση και συγκέντρωση στοιχείων για τους Ελληνες από τα παράλια της Μικρασίας, στη θάλασσα του Μαρμαρά, οι οποίοι κατατάχθηκαν ως εθελοντές στον ελληνικό στρατό και συμμετείχαν στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο καταγόμενος από την Κωνσταντινούπολη κ. Μιχαηλίδης ως γνωστόν έχει ήδη εκδώσει ένα βιβλίο στο οποίο αναφέρεται -παραθέτοντας σημαντικά στοιχεία- στη συμμετοχή των Ελλήνων εθελοντών από την Πόλη στον Ελλοϊταλικό Πόλεμο όπως και στις υπόλοιπες επιχειρήσεις κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Το βιβλίο που έπεσε στα χέρια του και αμέσως κίνησε το ενδιαφέρον για εκείνη την περίοδο -όπως και για τη συγγραφή ενός νέου βιβλίου- ήταν το ημερολόγιο του Αλέξανδρου Ντάνια, ο οποίος καταγόταν από τη Μηχανιώνα, ένα μικρό ψαροχώρι στη χερσόνησο Κυζίκου (Μαρμαρά), στην περιοχή της Μικράς Ασίας.
Ο Ντάνιας υπήρξε μια πολύπλευρη και χαρισματική προσωπικότητα. Οντας στις αρχές του 20ου αιώνα καθηγητής στο ιεροδιδασκαλείο της Σάμου του συλλόγου Μικρασιατών Ανατολής, άφησε το επάγγελμα του και κατατάχτηκε στον ελληνικό στρατό προκειμένου να πολεμήσει τόσο στον Α’ όσο και στον Β’ Βαλκανικό Πόλεμο. «Ηταν ταγμένος στο πλευρό του Ελευθέριου Βενιζέλου όπως και οι περισσότεροι ελληνόφωνοι κάτοικοι εντός των ορίων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας» σημειώνει ο κ. Μιχαηλίδης μιλώντας στην «Ορθόδοξη Αλήθεια», ενώ αναφέρεται αναλυτικά στην προσωπικότητα του Ντάνια: «Ελαβε μέρος σε πολλές μάχες και τραυματίστηκε σοβαρά κατά την μάχη του Μπέλες. Μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους δίδαξε ως καθηγητής στο Αβερώφειο Γυμνάσιο στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου. Ακολούθως το 1916 πήγε στην Θεσσαλονίκη και κατατάχθηκε στον ελληνικό στρατό -και συγκεκριμένα στη Μεραρχία των Σερρών- που συγκροτήθηκε στο πλαίσιο της ανασυγκρότησής του κοντά στο πλευρό των δυνάμεων της Αντάντ, ενώ παρακολούθησε μαθήματα στη Σχολή Ουλαμών στην Αθήνα από όπου αποφοίτησε με τον βαθμό του ανθυπολοχαγού.
ΚΑΛΛΙΓΡΑΦΟΣ
Ο Ντάνιας υπήρξε πολυσχιδής προσωπικότητα αφού εκτός από τα διπλώματα του νομοδιδασκάλου και του γυμναστή είχε και δίπλωμα ειδικού καλλιγράφου και ιχνογράφου. «Αυτό από μόνο είναι πολύ σημαντικό στοιχείο. Εάν δεν ήταν καλλιγράφος δεν θα μπορούσαμε να διαβάσουμε το ημερολόγιό του. Επίσης μιλούσε άπταιστα τη γαλλική γλώσσα και ήταν άριστος γνώστης της μουσικής» σημειώνει ο κ. Μιχαηλίδης. Στο ημερολόγιο του Ντάνια παρέχονται πληροφορίες για τους Ελληνες συμπολεμιστές του που καταγόντουσαν από την Κύζικο και την Μηχανιώνα. Οι προερχόμενοι από το αμιγώς ελληνόφωνο χωριό της Μηχανιώνας υπολογίζονταν με βάση τα όσα είχε αναφέρει ο Ντάνιας σε περίπου 10 άτομα. «Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι οι ελληνόφωνοι κάτοικοι των χωριών αυτών διακρίνονταν για την έντονη αγάπη τους προς την Ελλάδα» παρατηρεί ο κ. Μιχαηλίδης και συνεχίζει την αναφορά του: «Σε αυτό συνέβαλε βεβαίως και η ίδρυση στα τέλη του 19ου αιώνα των ελληνικών σχολείων στην Κωνσταντινούπολη και στη Σμύρνη, όπου σε αυτά οι μαθητές χάρη στη σωστή εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας μπόρεσαν να έρθουν πιο κοντά στην Ελλάδα και να καταλάβουν τι σημαίνει πατρίδα. Μαθαίνοντας τη γλώσσα μπόρεσαν ν’ αποκτήσουν σταδιακά και την ελληνική συνείδηση».
Ενα άλλο στοιχείο που συνέβαλε στην ανάπτυξη της φιλοπατρίας των εκεί εγκατεστημένων Ελλήνων είναι και το εξής: Μετά τη λήξη των Βαλκανικών Πολέμων οι ελληνόφωνοι κάτοικοι της Μικράς Ασίας υπέφεραν, επειδή μετακινήθηκαν προς τα μέρη τους από τα εδάφη της απελευθερωμένης από τον ελληνικό στρατό Μακεδονίας μεγάλος αριθμός Τούρκων. Μια από αυτές τις περιοχές ήταν και η χερσόνησος της Κυζίκου, όπου εκεί οι κάτοικοι ήταν 100% ελληνόφωνοι! Από τα παράλια άλλωστε της Μικρασίας ξεκίνησαν το 1914 οι πρώτοι διωγμοί κατά των ελληνόφωνων χριστιανών, οι οποίοι κορυφώθηκαν το 1922.
*Αναδημοσίευση από την Εφημερίδα “Ορθόδοξη Αλήθεια”














