Σε απάντηση της πρόσκλησης του Πάπα και Πατριάρχη Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής κ. Θεοδώρου Β’ για προπαρασκευαστική συνάντηση της Ορθόδοξης Εκκλησίας και των Ανατολικών Ορθοδόξων Εκκλησιών με το σύνθημα “Ἡ ἀγάπη τοῦ Χριστοῦ μάς συνέχει” (Β΄ Κορινθίους 5:14), αφιερωμένη στην ενότητα των Ορθόδοξων Εκκλησιών, οι εκπρόσωποι αυτών των Εκκλησιών συναντήθηκαν στο Πατριαρχικό Κέντρο του Λόγου, που βρίσκεται στην Ιερά Μονή του Αγίου Βησσαρίωνα στο Γουάντι Ελ Νάτρουν της Αιγύπτου, στις 16-17 Σεπτεμβρίου 2024.
Συγκεντρωμένα τα μέλη της συνάντησης συμμετείχαν σε προσευχή στον Ιερό Ναό της Μεταμορφώσεως, υπό την ηγεσία του Πάπα και Πατριάρχη Θεοδώρου Β’, ο οποίος καλωσόρισε άπαντες με ειλικρινή χαρά και τόνισε: «Η οικοδόμηση σχέσεων αγάπης εν Χριστώ, η εμβάθυνση στην κατανόηση μεταξύ μας, ο συνεχής διάλογος και οι αδιάκοπες προσευχές θα μας οδηγήσουν όλους στην καρδιά του Κυρίου μας Ιησού Χριστού», και συνέχισε λέγοντας, «χρειαζόμαστε μία κοινή ορθόδοξη φωνή, βασισμένη σε μια αμοιβαία θεώρηση των παγκόσμιων κοινωνικών ζητημάτων που σήμερα ανησυχούν τις εκκλησίες μας.»
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ. Βαρθολομαίος υπογράμμισε στο μήνυμά του: «Η μέριμνα και η αφοσίωσή μας στο έργο της χριστιανικής ενότητας προέρχονται από ένα αίσθημα ευθύνης και από την πεποίθηση ότι η αμοιβαία κατανόηση και συνεργασία είναι θεμελιώδους σημασίας, εάν δεν επιθυμούμε να “βάλουμε εμπόδιο στο ευαγγέλιο του Χριστού” (Α’ Κορινθίους 9:12), με κοινό στόχο την “τελική αποκατάσταση της ενότητας στην αληθινή πίστη και αγάπη.”»
Οι δύο συμπρόεδροι της Κοινής Επιτροπής για τον Θεολογικό Διάλογο μεταξύ της Ορθόδοξης Εκκλησίας και των Ανατολικών Ορθοδόξων Εκκλησιών, ο Μητροπολίτης Γέρων Χαλκηδόνος κ. Εμμανουήλ (Οικουμενικό Πατριαρχείο) και ο Μητροπολίτης Κουσιά και Μύρων κ. Θωμάς (Κοπτική Ορθόδοξη Εκκλησία), παρουσίασαν τις προηγούμενες φάσεις και επιτυχίες του διαλόγου, καθώς και προτάσεις για μελλοντικά βήματα.
Ο Γέρων Μητροπολίτης κ. Εμμανουήλ υπενθύμισε τη μακαριστή μνήμη του Μητροπολίτη Βησσαρίωνα Δαμιέττου, πρώην συμπροέδρου, ο οποίος διαδραμάτισε κυρίαρχο και καθοριστικό ρόλο μαζί με τους αείμνηστους προκατόχους του, Μητροπολίτες Ελβετίας Δαμασκηνό και Μύρων Χρυσόστομο, τον πρώτο συμπρόεδρο, για τις αδιάκοπες προσπάθειές τους που προώθησαν γρήγορα τον θεολογικό διάλογο.
Επιπλέον, ο Μητροπολίτης κ. Θωμάς επισήμανε την ανάγκη για άμεση δράση προς την υλοποίηση των συμφωνιών του Διαλόγου και σημείωσε ότι στις μέρες μας η φωνή της Ορθόδοξης πίστης μπορεί να φέρει ελπίδα στους ανθρώπους και να αποκαταστήσει τον Χριστιανισμό στην εύθραυστη κοινωνία του σημερινού κόσμου.
Οι εκπρόσωποι των δύο Ορθόδοξων οικογενειών συναντήθηκαν σε ατμόσφαιρα χριστιανικής αδελφικής αγάπης γύρω από το στρογγυλό τραπέζι. Αναγνώρισαν τα επιτυχημένα βήματα του διαλόγου, ενώ συζήτησαν τα συγκεκριμένα μέτρα που απαιτούνται για την αποκατάσταση της πλήρους κοινωνίας, εξετάζοντας τον “Οδικό Χάρτη” που είχε προηγουμένως ετοιμάσει η ομάδα εργασίας των επίσημων αντιπροσώπων στην Αθήνα, στις 24-25 Νοεμβρίου 2014.
Έγινε έντονη και γόνιμη συζήτηση. Οι ξεχωριστές συνεδριάσεις των οικογενειών συζήτησαν τα ζητήματα από την οπτική γωνία κάθε οικογένειας, ακολουθούμενες από σειρά ολομελειακών συνεδριάσεων που ασχολήθηκαν με: τη θέση κάθε Εκκλησίας επί των Συμφωνηθέντων Δηλώσεων, πώς να τα εφαρμόσουν, πώς να προχωρήσουν και πώς να αντιμετωπίσουν από κοινού τις σύγχρονες προκλήσεις, συμπεριλαμβανομένων των κοινωνικών και ηθικών θεμάτων που απασχολούν τις Ορθόδοξες Εκκλησίες.
Επιπλέον, με μία φωνή και πιστότητα στην κοινή θεολογική, βιβλική και πατερική παράδοση, όλα τα μέλη έθεσαν το ζήτημα της κρίσης που περιβάλλει τα οικογενειακά θέματα και τις ανθρωπολογικές προκλήσεις που παρουσιάζει η σημερινή κοσμική κοινωνία. Εκφράστηκε η ευχή όλοι οι χριστιανοί να γίνουν πρεσβευτές (βλ. Β΄ Κορινθίους 5:20) του μηνύματος του Χριστού στη σύγχρονη κοινωνία, ώστε να μεταμορφώσουν τον κόσμο με το φως της αλήθειας και της σοφίας.
Οι Εκκλησιαστικές Οικογένειές μας θεωρούν την αδιάλυτη και γεμάτη αγάπη ένωση μεταξύ ενός άνδρα και μιας γυναίκας στον ιερό γάμο ως «μέγα μυστήριο» (Εφεσίους 5:32), που αντικατοπτρίζει τη σχέση μεταξύ του Χριστού και της Εκκλησίας, σε αντίθεση με ορισμένες σύγχρονες προσεγγίσεις στον γάμο.
Από αυτήν την ένωση προέρχεται η οικογένεια, η οποία θεωρείται ως το μοναδικό θεμέλιο για τη γέννηση και την ανατροφή των παιδιών σύμφωνα με το θείο σχέδιο. Οι Εκκλησίες μας, επομένως, θεωρούν την οικογένεια ως «μικρά εκκλησία» και της παρέχουν την κατάλληλη ποιμαντική φροντίδα και στήριξη.
Οι Εκκλησίες μας απορρίπτουν κατηγορηματικά τη δικαιολόγηση των ομοφυλοφιλικών σχέσεων με βάση την αποκαλούμενη «απόλυτη ανθρώπινη ελευθερία», η οποία προκαλεί βλάβη στην ανθρωπότητα. Οι Εκκλησίες μας, ενώ επιβεβαιώνουν την πλήρη πίστη τους στα ανθρώπινα δικαιώματα και την ελευθερία, επίσης επιβεβαιώνουν ότι η ελευθερία του δημιουργημένου όντος δεν είναι απόλυτη έως του σημείου της υπέρβασης και παραβίασης των εντολών του Δημιουργού.
Οι συμμετέχοντες συμφώνησαν ομόφωνα ότι: i) οι δύο Κοινές Υποεπιτροπές για λειτουργικά και ποιμαντικά ζητήματα θα συνεχίσουν το έργο τους, ii) οι δύο συμπρόεδροι της Επιτροπής θα επισκεφθούν τους Προκαθημένους των Ορθοδόξων Εκκλησιών και των Ανατολικών Ορθοδόξων Εκκλησιών για να τους ενημερώσουν για τα θετικά αποτελέσματα του διαλόγου και να λάβουν τα σχόλιά τους σχετικά με τις υπογεγραμμένες Συμφωνημένες Δηλώσεις και Προτάσεις, iii) θα δημιουργηθεί κοινός ιστότοπος που θα περιέχει όλα τα απαραίτητα έγγραφα του προηγούμενου διμερούς διαλόγου, ώστε να είναι στη διάθεση των νέων μελών της Κοινής Επιτροπής που θα διοριστούν από τις Εκκλησίες τους, για να διευκολύνει τη διαδικασία λήψης αποφάσεων, iv) οι δύο Ορθόδοξες οικογένειες θα εμπλέκουν όλα τα επίπεδα της ιερωσύνης, των μοναχών και των λαϊκών στην υλοποίηση του διαλόγου.
Καθώς το 2025 σηματοδοτεί την 1700ή επέτειο της πρώτης Οικουμενικής Συνόδου της Νίκαιας και οι Χριστιανοί σε όλο τον κόσμο θα γιορτάσουν το Πάσχα την ίδια ημερομηνία, οι εκπρόσωποι των δύο οικογενειών εξέφρασαν την επιθυμία τους όλοι οι Χριστιανοί σε όλο τον κόσμο να γιορτάσουν το Πάσχα ακολουθώντας την κανονική παράδοση της Νίκαιας και το Ορθόδοξο Πασχάλιο.
Κατά τη διάρκεια της τελευταίας συνεδρίασης, όλοι οι συμμετέχοντες εξέφρασαν την ειλικρινή τους ευγνωμοσύνη προς τον Αναστάντα Κύριο, Ιησού Χριστό, για το δώρο της κοινής παρουσίας τους μετά από μια περίοδο εσωτερικής αναστολής και αυξανόμενου ενδιαφέροντος για τον Διάλογο και τους καρπούς του σε όλα τα επίπεδα των τοπικών τους Εκκλησιών. Οι συμμετέχοντες εξέφρασαν επίσης την ευγνωμοσύνη τους προς την Κοπτική Ορθόδοξη Εκκλησία και τον Πάπα και Πατριάρχη κ. Θεόδωρο Β΄ για τη φιλοξενία και την υποδοχή της συνάντησης.
Μετάφραση: Ιωάννα Γεωργακοπούλου
