Σε αδελφική Σύναξη στο Φανάρι, στις 30 Νοεμβρίου, ημέρα κατά την οποία η Εκκλησία της Κωνσταντινουπόλεως τιμά τον προστάτη της Απόστολο Ανδρέα, προσκάλεσε ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ. Βαρθολομαίος τους Πατριάρχες Αλεξανδρείας, Αντιοχείας και Ιεροσολύμων.
Την πρόσκληση απηύθυνε με πρόσφατη επιστολή του στην αγγλική γλώσσα, προτείνοντας τη συνάντηση των τεσσάρων πρεσβυγενών πατριαρχείων – Κωνσταντινουπόλεως, Αλεξανδρείας, Αντιοχείας και Ιεροσολύμων – με αντικείμενο σημαντικές και επείγουσες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν σήμερα η Εκκλησία και οι πιστοί.
Στην πρωτοβουλία αναφέρθηκε ο Οικουμενικός Πατριάρχης κατά την ομιλία του στο 27ο Διεθνές Συνέδριο της Εταιρείας Δικαίου των Ανατολικών Εκκλησιών στη Βουδαπέστη.
Όπως εξήγησε στην επιστολή, ακριβώς λόγω της σημασίας που αποδίδει στον αρχαίο αυτό θεσμό και στην ποιμαντική ευθύνη που συνεπάγεται, προσκάλεσε τους τρεις Πατριάρχες της Ανατολής στην προτεινόμενη Σύναξη.
Σύμφωνα με τον Πατριάρχη, τα τέσσερα Πρεσβυγενή Πατριαρχεία συνδέονται από την ιστορική και θεολογική παρακαταθήκη των Αγίων Πατέρων της Εκκλησίας και των Οικουμενικών Συνόδων και καλούνται να επιλύσουν συνοδικά τις μεγάλες και επείγουσες προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο λαός του Θεού σε έναν κόσμο που μεταβάλλεται με ταχύτατους ρυθμούς.
Η Πενταρχία και ο διάλογος με τη Ρώμη
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης συνέδεσε την πρωτοβουλία για τη Σύναξη με τη διαχρονική σημασία του αρχαίου θεσμού της Πενταρχίας και την ποιμαντική ευθύνη των Πατριαρχείων της Ανατολής, ενόσω δεν έχει αποκατασταθεί η πλήρης κοινωνία με την Εκκλησία της Ρώμης.
Στο ίδιο πλαίσιο, επανέλαβε την ελπίδα του για «την αποκατάσταση της πλήρους κοινωνίας με την Εκκλησία της Ρώμης», ώστε, όπως ανέφερε, «η Πενταρχία να καταστεί και πάλι πλήρης» και η «πεντάχορδη λύρα» της οικουμενικής Εκκλησίας να ηχήσει εκ νέου με την πληρότητα της αρχαίας αρμονίας της.
Παράλληλα, χαιρέτισε την επαναφορά, το 2024, του τίτλου «Πατριάρχης της Δύσεως», χαρακτηρίζοντάς την «ένα μικρό, αλλά κάθε άλλο παρά ασήμαντο βήμα» προς την κατεύθυνση της συνέχισης του διαλόγου μεταξύ της Ρωμαιοκαθολικής και της Ορθόδοξης Εκκλησίας.
