Σήμερα η Εκκλησία, τιμά τη μνήμη των Ιερομαρτύρων Ευτυχούς, μαθητή του Ευαγγελιστή Ιωάννη και Κοσμά του Αιτωλού, του Ισαποστόλου και εθναποστόλου. Γεννήθηκε στο χωριό Μέγα Δένδρο της Αιτωλοακαρνανίας στα σκοτεινά χρόνια της Τουρκοκρατίας. Εικοσαετής σπούδασε σε σχολή του Άθωνα. Εκάρη μοναχός και χειροτονήθηκε ιερομόναχος στη Μονή Φιλοθέου.
Με την ευλογία του Πατριάρχη Σωφρονίου, ξεκίνησε τη διδαχή και αφύπνιση των υπόδουλων Ελλήνων. Από τα περίχωρα της Πόλης, επεκτάθηκε στη Θράκη, τη Μακεδονία, την Ήπειρο, τα νησιά του Αιγαίου και τα Επτάνησα. Κήρυσσε προσήλωση στην Ορθόδοξη Παράδοση, συνειδητή λατρευτική ζωή και σπουδή της ελληνικής παιδείας. Σημαία του ο Ζωοποιός Σταυρός. Ίδρυσε σχολεία σε όλη σχεδόν τη σκλαβωμένη ελληνική επικράτεια.
Τα θαύματα του Θεού, που επιτέλεσε ο Άγιος Κοσμάς, εν ζωή και μετά τον θάνατο, είναι αναρίθμητα. Οι διδαχές και οι προφητείες, πολλές από τις οποίες αναφέρονται στην απελευθέρωση της Ελλάδος και σε σύγχρονες επιστημονικές ανακαλύψεις, αποτελούν με διάκριση και σοβαρότητα, προσφιλή πνευματικά αναγνώσματα.
Ο Κοσμάς ο Αιτωλός, εκτελέστηκε κοντά στο χωριό Κολικόντασι της Αλβανίας (Μητρόπολη Βερατίου, Αυλώνος και Κανίνης), το έτος 1779, με εντολή του Κουρτ πασά του Βερατίου, ο οποίος είχε παρασυρθεί από συκοφαντίες.
Προτρέπει ο Άγιος Κοσμάς: «Να σπουδάζετε και σεις, …, να μανθάνετε γράμματα, όσον ημπορείτε. Και αν δεν εμάθατε οι πατέρες, να σπουδάζετε τα παιδιά σας, να μανθάνουν τα ελληνικά (…)».
«(…) πρέπει να στερεώνετε σχολεία Ελληνικά, να φωτίζωνται οι άνθρωποι· διότι διαβάζοντας τα Ελληνικά φωτίζουν τον νουν του μαθητού ανθρώπου, (…)».
«(…) διατί το σχολείον ανοίγει την Εκκλησίαν, μανθάνομεν τι είναι Θεός, τι είναι η Αγία Τριάς, τι είναι άγγελος, τί είναι η αρετή, …, τι είναι η κόλασις. Τα πάντα από το σχολείον τα μανθάνομεν». Ας ευχηθούμε να φωτίζει ο Θεός να υπάρχουν μιμητές του Αγίου Κοσμά και σήμερα, που με ζήλο και αγάπη να θερμαίνουν τις ψυχές και τις συνειδήσεις των ανθρώπων στη μεταμοντέρνα εποχή μας.
Πανηγυρίζουν ναοί επ’ ονόματί του Αγίου Κοσμά στη Λεμεσό, στον Στρόβολο, τη Λάρνακα και την Ανθούπολη. Τιμάται ιδιαίτερα στον Καθεδρικό Ναό του Αποστόλου Βαρνάβα στην Αρχιεπισκοπή.
Πηγή: Εκκλησία της Κύπρου
