Σήμερα, 13 Ιουλίου, η Αγία μας Ορθόδοξος Εκκλησία επιτελεί Σύναξη του Αρχαγγέλου Γαβριήλ και τιμά τη μνήμη του Οσίου Στεφάνου του Σαββαΐτου και των εν Κύπρω οσίων Ηλιοφώτου, Επαφροδίτου, Αμμωνίου, Χουλελαίου και Ευσθενίου.
Οι Άγιοι Ηλιόφωτοι, ήσαν από τους τριακόσιους Αγίους που ήρθαν να συνεχίσουν με ασφάλεια τον μοναστικό βίο στο αποστολοβάδιστο νησί μας, μετά τη δεύτερη Σταυροφορία των Λατίνων τον 12ο αιώνα.
Όταν το πλοίο τους τσακίστηκε στα νερά της Πάφου, εξαιτίας μιας δυνατής τρικυμίας, οι όσιοι ασκητές σκορπίστηκαν στην Κύπρο και συνέχισαν την αναχωρητική ζωή τους στα μέρη που διάλεξαν. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνει ακόμη μια φορά ότι η Κύπρος παραμένει από τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες κατάσπαρτη από Ασκητήρια και τόπους όπου λατρεύεται ο Πανάγιος Τριαδικός Θεός. Οι οροσειρές του Πενταδακτύλου και του Τροόδους, η ανάμεσά τους Μεσαορία και η χερσόνησος της Καρπασίας το μαρτυρούν με το πλήθος των ιερών μνημείων.
Οι Άγιοι Ηλιόφωτοι ύστερα από αρκετή περιπλάνηση, ανέβηκαν στην κορυφή του βουνού Κορώνη, κοντά στο σημερινό χωριό Κάτω Μονή, και έστησαν το ασκητήριό τους σε δύο σπηλιές.
Ο ένας από αυτούς τους ασκητές, ο Ηλιόφωτος, ήταν και ιερέας και πνευματικός πατέρας των υπολοίπων. Από αυτόν μάλιστα πήραν κι οι υπόλοιποι το όνομα Ηλιόφωτοι, με το οποίο είναι και γνωστοί μεταξύ του λαού μας. Μαρτύρησαν για την πίστη τους, γι’ αυτό και τιμώνται εξόχως στο νησί μας και ιδιαίτερα στην κοινότητα Κάτω Μονή της Επαρχίας Λευκωσίας.
Επιβεβαιώνεται, για ακόμη μια φορά, ότι η Αποστολοβάδιστος Κύπρος γεννά και φιλοξενεί, σε κάθε εποχή, αγίους, μάρτυρες και ασκητές της Αγίας Ορθοδόξου Εκκλησίας. Προνόμιο αλλά και ευθύνη των επιγόνων χριστιανών για ολόκληρη την ανθρωπότητα η διατήρηση της παρακαταθήκης ανόθευτης για τις μέλλουσες γενεές.
Πανηγυρίζει η Μονή των Αγίων Ηλιοφώτων στην Κάτω Μονή και το Εκκλησάκι του Αρχαγγέλου Γαβριήλ στο Παραλίμνι.
Πηγή: Εκκλησία της Κύπρου
