του Μητροπολίτη Σουηδίας κ. Κλεόπα
«700 μαστιγώματα και 50 κρανιακά, νυγμώδη τραύματα»! Ο τίτλος αυτός δεν είναι σχήμα λόγου. Είναι εμπνευσμένος από σύγχρονες επιστημονικές μελέτες, που έχουν πραγματοποιηθεί για την Σινδόνη του Τορίνου.
Οι ερευνητές, με βάση την ανάλυση των κηλίδων αίματος και των αποτυπωμάτων, καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι το σώμα του Εσταυρωμένου φέρει ίχνη 700 μαστιγωμάτων, καθώς και δεκάδες τραύματα στην κεφαλή — 50 νυγμώδη τραύματα — που αποδίδονται στο αιχμηρό ακάνθινο στεφάνι.
Τα ευρήματα αυτά δεν έρχονται να αντικαταστήσουν την πίστη. Έρχονται να φωτίσουν, να επιβεβαιώσουν, μ᾽ έναν τρόπο συγκλονιστικό, αυτό που οι Ευαγγελιστές περιγράφουν με λιτότητα και θεολογικό βάθος.
Η ανάγνωση των Δώδεκα Ευαγγελικών αποσπασμάτων, μας εισάγει στο αποκορύφωμα της θείας Οικονομίας: το Πάθος του Κυρίου.
Ο ευαγγελιστής Ματθαίος γράφει: «… τὸν Ἰησοῦν φραγελλώσας παρέδωκεν ἵνα σταυρωθῇ».
Μία φράση κι όμως, πίσω από αυτή την φράση, κρύβεται μία ανείπωτη σωματική κακοποίηση.
Ο ευαγγελιστής Ιωάννης προσθέτει: «οἱ στρατιῶται πλέξαντες στέφανον ἐξ ἀκανθῶν ἐπέθηκαν αὐτοῦ τῇ κεφαλῇ».
Αυτό που η Γραφή περιγράφει με σεμνότητα, η επιστήμη σήμερα αποτυπώνει με ακρίβεια και το αποτέλεσμα είναι συγκλονιστικό. Ο Χριστός υπέστη βασανιστήρια ακραίας βιαιότητας.
Όμως η Εκκλησία δεν στέκεται μόνο στο «πώς» υπέφερε ο Χριστός. Μας καλεί να κατανοήσουμε το «γιατί». Ο προφήτης Ησαΐας, αιώνες πριν, προαναγγέλλει: «Αὐτὸς ἐτραυματίσθη διὰ τὰς ἀνομίας ἡμῶν… καὶ τῷ μώλωπι αὐτοῦ ἡμεῖς ἰάθημεν».
Ο πόνος του Χριστού δεν είναι απλώς ανθρώπινος πόνος. Είναι λυτρωτικός. Είναι εκούσιος. Είναι έκφραση αγάπης, σε συνδυασμό με την Άκρα Ταπείνωση.
Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος τονίζει ότι ο Χριστός «ουχί αναγκαζόμενος, αλλά εκών πάσχει», δηλαδή δεν υπέστη τα Πάθη από ανάγκη, αλλά από αγάπη προς τον άνθρωπο.
Ο άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος διακηρύσσει ότι «ὁ ἀπαθὴς πάσχει», ότι Εκείνος που είναι απαθής κατά την θεότητά Του, προσλαμβάνει το πάθος, για να θεραπεύσει το ανθρώπινο γένος.
Ο άγιος Εφραίμ ο Σύρος, με ποιητική δύναμη, βλέπει στο ακάνθινο στεφάνι την αντιστροφή της πτώσεως: τα αγκάθια της κατάρας της γης (από την εποχή του Αδάμ) μετατρέπονται σε στεφάνι δόξης διά του Χριστού.
Ο άγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας διδάσκει ότι κάθε πληγή του Χριστού είναι πηγή ιάσεως για τον άνθρωπο. Δεν υπάρχει τραύμα Του που να μην έχει σωτηριολογικό νόημα.
Ενώ ο Χριστός πορεύεται προς το Πάθος, ο λαός μεταβάλλεται. Από το «Ωσαννά» της Κυριακής των Βαΐων, στο «Σταύρωσον αυτόν» της Μεγάλης Πέμπτης.
Αυτή η δραματική μεταστροφή αποκαλύπτει την αστάθεια της ανθρώπινης καρδιάς. Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος σημειώνει ότι το πλήθος δεν κινείται από αλήθεια, αλλά από συμφέρον και εντυπώσεις.
Κι εδώ, το ερώτημα γίνεται προσωπικό: Πού βρισκόμαστε εμείς; Στο «Ωσαννά» ή στο «Σταύρωσον αυτόν»;
Διότι, κάθε φορά που επιλέγουμε την αμαρτία, κάθε φορά που αδιαφορούμε για τον συνάνθρωπο, κάθε φορά που αρνούμαστε την αλήθεια, συμμετέχουμε, όχι ιστορικά, αλλά υπαρξιακά στο Πάθος του Χριστού.
Τα «700 μαστιγώματα» γίνονται οι δικές μας πτώσεις. Τα «50 κρανιακά, νυγμώδη τραύματα» γίνονται οι δικές μας υπερηφάνειες και αμαρτίες του νου.
Κι όμως, μέσα σ᾽ αυτή την τραγικότητα, αναδύεται το μεγαλείο της θείας αγάπης. Ο Χριστός δεν αντιδρά με οργή. Δεν ζητά εκδίκηση. Αντιθέτως, από τον Σταυρό προσεύχεται: «Πάτερ, ἄφες αὐτοῖς· οὐ γὰρ οἴδασι τί ποιοῦσι».
Αυτό είναι το σκάνδαλο της αγάπης. Αυτό είναι το μεγαλείο της συγχώρησης.
Ο άνθρωπος, όταν έρχεται αντιμέτωπος με τον Σταυρό, δεν μπορεί να μείνει αδιάφορος. Είτε θα συγκλονιστεί, είτε θα απομακρυνθεί. Δεν υπάρχει ουδετερότητα.
Η Μεγάλη Πέμπτη δεν είναι ημέρα απλής συγκίνησης. Είναι ημέρα απόφασης. Θα παραμείνουμε θεατές του Πάθους ή θα γίνουμε μέτοχοι της θείας χάριτος;
Θα συνεχίσουμε ν᾽ αλλάζουμε εύκολα, όπως το πλήθος, ή θα σταθούμε σταθεροί στην αγάπη του Χριστού;
Ας αφήσουμε τα λόγια να γίνουν προσευχή. Ας αφήσουμε τη γνώση να γίνει μετάνοια. Ας αφήσουμε το Πάθος του Χριστού να γίνει προσωπικό μας γεγονός, εμπειρία ζωής.
Και τότε, τα «700 μαστιγώματα» και τα «50 κρανιακά, νυγμώδη τραύματα» δεν θα είναι απλώς αριθμοί. Θα γίνουν υπενθύμιση της άπειρης αγάπης του Θεού. Μίας αγάπης που δεν σταματά στον Σταυρό, αλλά οδηγεί στην Ανάσταση.
