Με την χάρη του Αγίου Θεού ολοκληρώθηκε το Β´ Θεολογικό Συνέδριο που πραγματοποιήθηκε κατά το τριήμερο 14-16 Νοεμβρίου στην Μητρόπολη Καστορίας, με κεντρικό θέμα «Η Ενανθρώπηση του Λόγου».
Οι εισηγητές, αρχιερείς, κληρικοί, μοναχοί, καθηγητές πανεπιστημίου και λαικοί, ανέπτυξαν διάφορες θεολογικές πτυχές που σχετίζονται με την Ενανθρώπηση του Θεού Λόγου.
Οι συνεδρίες φιλοξενήθηκαν σε ιστορικούς ναούς τήςΚαστοριάς. Τοιουτοτρόπως, οι σύνεδροι είχαν την ευκαιρία, πλην των εισηγήσεων, να συμμετάσχουν στις ακολουθίες της Εκκλησίας μας και στην θεία Ευχαριστία, να θαυμάσουν τους παλαιούς και καλαισθήτως ιστορημένους ναούς της πόλεώς μας, να περιηγηθούν και ανακαλύψουν την ομορφιά της.
Η Καστοριά ονομάζεται και είναι η αρχόντισσα της Δυτικής Μακεδονίας, με ιστορία που ξεκινά από την ίδρυσή της από τον αυτοκράτορα Ιουστινιανό και φτάνει μέχρι σήμερα. Οι αναρίθμητοι ναοί της, οι θαυμάσιες βυζαντινές τοιχογραφίες και εικόνες, καθώς και η ζωντανή λατρευτική παράδοση, αποτελούν αδιάψευστα μαρτύρια της θεολογικής της κληρονομιάς. Διδάσκαλοι όπως ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς και άλλοι άγιοι Πατέρες έχουν τιμηθεί εδώ, ενώ η πόλη συνεχίζει να εμπνέει γενιές με την θεολογική της παράδοση.
Το Θεολογικό Σεμινάριο Καστοριάς έρχεται να ενισχύσει αυτόν τον χαρακτήρα, προσφέροντας πνευματική τροφή από την πατερική-φιλοκαλική γραμματεία, εμπλουτισμένη με σύγχρονους θεολόγους όπως ο άγιος Σωφρόνιος ο Αγιορείτης, ο π. Ιωάννης Ρωμανίδης και ο Μητροπολίτης Ναυπάκτου Ιερόθεος.
Το πρόγραμμα του Σεμιναρίου ξεκίνησε την Πέμπτη 13 Νοεμβρίου με Εσπερινό του Αγίου Γρηγορίου Παλαμά στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Καστοριάς και ακολούθησε δείπνο στην αίθουσα Ταβιθά, όπου ο Μητροπολίτης καλωσόρισε τους συνέδρους μιλώντας τους καταλλήλως.
Την Παρασκευή 14 Νοεμβρίου, ημέρα μνήμης του μεγάλου θεολόγου της Εκκλησίας Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, τελέστηκε Θεία Λειτουργία στην Ιερά Μονή Κοιμήσεως Θεοτόκου Μαυριωτίσσης από τον Θεοφιλέστατο επίσκοπο Πολυστύλου κ. Σωφρόνιο, ο οποίος κήρυξε τον θείο λόγο.
Μετά την ευλόγηση των κολλύβων του Αγίου, τελέστηκε τρισάγιο εις μνήμην των ιερομονάχου π. Πέτρου, εφημερίου της Μονής, και αειμνήστου μεγάλου δογματολόγου π. Ιωάννου Ρωμανίδη.
Ακολούθησε η πρώτη συνεδρία στο αρχονταρίκι της Μονής, όπου ο Μητροπολίτης Καστορίας κ. Καλλίνικος αναφέρθηκε εισαγωγικά στην σημασία του γενικού θέματος του Β´ Θεολογικού Σεμιναρίου Καστοριάς «Η Εναθρώπηση του Λόγου», λέγοντας ότι είναι το κέντρο της Δημιουργίας και της ιστορίας, το οποίο και νοηματοδοτεί την ζωή μας. Επίσης, θεμελιώδους σημασίας είναι και η μέθοδος Θεογνωσίας, που μας επιτρέπει να κατανοήσουμε το Μυστήριο της Ενανθρωπήσεως του Θεού Λόγου.
Αναπτύσσοντας το κύριο θέμα της εισηγήσεώς του, ο Μητροπολίτης αναφέρθηκε στις τρεις φράσεις του θέματος: Η ευδοκία του Θεού Πατέρα – Η κένωση του Λόγου – Εκ Πνεύματος Αγίου, και στα αντίστοιχα χωρία της Καινής Διαθήκης, απ᾽ όπου προέρχονται, καθώς και σε ενδεικτικούς ύμνους από την υμνολογία της Εκκλησίας, όπου επαναλαμβάνονται. Οι φράσεις αυτές φανερώνουν το έργο των Προσώπων της Αγίας Τριάδος στην Ενανθρώπηση του Λόγου, και καθοδηγούν την θεολογική και ποιμαντική σκέψη των αγίων Πατέρων.
Τέλος, ο Μητροπολίτης έκανε ποιμαντικές προεκτάσεις, μιλώντας για το φιλότιμο που πρέπει να μας διακρίνει στην εφαρμογή του κατ᾽ ευδοκίαν θελήματος του Θεού, για την κένωση που είναι προϋπόθεση της αγάπης, και για την προσευχητική άσκηση προς εκζήτηση του Αγίου Πνεύματος.
Ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Πολυστύλου Σωφρόνιος πραγματεύθηκε το θέμα: «Οι ποιμαντικές διαστάσεις της θείας Ευχαριστίας στην ζωή και το έργο του Οσίου Σωφρονίου του Έσσεξ», παρουσιάζοντας μια συνοπτική βιογραφία του αγίου Σωφρονίου, υπογραμμίζοντας τις προϋποθέσεις της θεολογίας του και εστιάζοντας στην ευχαριστιακή εμπειρία ως πηγή πνευματικής θεραπείας.
Ο Ιερομόναχος π. Θεοφάνης Σταυρονικητιανός ανέλυσε «Οι ενέργειες του Αγίου Πνεύματος και η θεραπεία της ψυχής», βασισμένος στην ησυχαστική παράδοση. Χαρακτηριστικά ανέφερε ότι ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν, χαρίζοντάς του υγεία ψυχική και σωματική. Με την παράβασι του Αδάμ εισήλθε η αμαρτία ως «μολυσματική ασθένεια», προκαλώντας πνευματικό και σωματικό θάνατο, σκότισμα του νού, απώλεια της ακτίστου Χάριτος και εμφάνισι παθών (φιλαυτία, φιληδονία, φιλοδοξία, φιλαργυρία). Η ψυχή, αποτελουμένη από νού, λόγο και πνεύμα, ασθενεί όταν οι δυνάμεις της (λογιστικό, θυμικό, επιθυμητικό) στρέφονται μακριά από τον Θεό.
Η θεραπεία αρχίζει με την Ενσάρκωσι του Χριστού, που θεώνει την ανθρωπίνη φύσι, και ολοκληρώνεται με την Πεντηκοστή, όπου το Άγιον Πνεύμα μεταδίδει προσωπικά την άκτιστο Χάρι. Τα μυστήρια (Βάπτισμα, Χρίσμα, Εξομολόγησις, Θεία Κοινωνία) και η συνέργεια ανθρώπου-Θεού (νηστεία, προσευχή, υπακοή, μετάνοια, νήψις, νοερά προσευχή) καθαρίζουν, φωτίζουν και θεώνουν τον άνθρωπο, οδηγώντας από τα πάθη στην απάθεια και από το κατ’ εικόνα στο καθ’ ομοίωσιν. Μόνο η Ορθόδοξη Εκκλησία, διά της πατερικής παραδόσεως, προσφέρει πλήρη ίασι ψυχής και σώματος.
Ο Ιερομόναχος π. Επιφάνιος Γρηγοριάτης παρουσίασε «Ο Ευαγγελισμός της Θεοτόκου και η Γέννηση του Χριστού, στο βιβλίο του Μητροπολίτου Ναυπάκτου Ιεροθέου ‘Δεσποτικές Εορτές’», φωτίζοντας τις δεσποτικές εορτές μέσα από σύγχρονη θεολογική ματιά. Συμπερασματικά, η παρούσα εργασία, αντλώντας από το βιβλίο «Δεσποτικές Εορτές» του Μητροπολίτου Ναυπάκτου Ιεροθέου Βλάχου, καταδεικνύει ότι ο Ευαγγελισμός της Θεοτόκου και η Γέννηση του Χριστού συνιστούν ένα αδιαίρετο μυστήριο της Θείας Οικονομίας, όπου η υποστατική ένωση του Λόγου με την ανθρώπινη φύση εγκαινιάζεται κρυφά και αποκαλύπτεται ιστορικά, οδηγώντας στη θέωση της φύσεως εντός της εκκλησιαστικής εμπειρίας. Η Ορθόδοξη θεολογία προβάλλεται ως εμπειρική-ησυχαστική, ολιστική, με την αλληλοπεριχώρηση Τριαδολογίας, Χριστολογίας και Θεοτοκολογίας, βασισμένη στην παλαμική διάκριση ουσίας-ενεργειών. Η μέθοδος γνώσεως αναπτύσσεται ως κάθαρσις-φωτισμός-θέωσις, μια ασκητικο-λειτουργική σύμπραξη όπου η χάρις λειτουργεί ως αληθινή μέθεξη, όχι κτιστό βοήθημα.
Λειτουργικά και εικονικά, το Δωδεκάορτο μυσταγωγείκαί «παρουσιάζει» την Οικονομία –«αεί Χριστούγεννα και αεί Πεντηκοστή» στην Ευχαριστία–, ενώ οι ιερές εικόνες ομολογούν την πραγματική σάρκωση και τη σωτηρία εν Χριστώ, ενσωματώνοντας αισθητά τον κόσμο στη δοξολογία. Ποιμαντικά, απορρίπτεται ο ηθικισμός υπέρ της θεραπευτικής ανακαινίσεως του νοός μέσω μυστηριακής συμμετοχής και ησυχαστικής πράξεως υπό πνευματική καθοδήγηση. Το αποτέλεσμα είναι μια ολοκληρωμένη εκκλησιαστική επιστημολογία,
όπου δόγμα, άσκησις και λατρεία συγκλίνουν, και η θεολογία αναδύεται ως καρπός θεωρίας και μέθεξης στην άκτιστη χάρη.
Η ανάλυση αυτή δεν περιορίζεται σε θεωρητική εξέταση, αλλά προσκαλεί σε ενεργή συμμετοχή στην εκκλησιαστική ζωή, όπου ο Ευαγγελισμός και η Γέννηση γίνονται διαρκές βίωμα θεώσεως, επιβεβαιώνοντας την Ορθοδοξία ως τον κατ’ εξοχήν τρόπο γνώσεως του Θεού. Μέσω αυτής της οπτικής, το έργο του Ιεροθέου Βλάχου αναδεικνύεται ως ζωντανή γέφυρα μεταξύ πατερικής παραδόσεως και σύγχρονης ποιμαντικής, ενισχύοντας την κατανόηση της Θείας Οικονομίας ως έργου αγάπης και σωτηρίας.
Ακολούθησε μία βαρκάδα στην Ορεστίδα, λίμνη της Καστοριάς, προσφορά του Δήμου Καστοριάς, όπου οι σύνεδροι είχαν την ευκαιρία να δούν την πόλη της Καστοριάς εν πλω.
*
Το απόγευμα, μετά τον Εσπερινό στο Ιερό Παρεκκλήσιο Ταξιαρχών Απόζαρι, διεξήχθη η Β’ Συνεδρία:
Ο Αρχιμανδρίτης π. Χερουβείμ Τσίνογλου ανέπτυξε «Η Εικών του Θεού του αοράτου και οι κατ’ εικόνα Θεού πλασθέντες άνθρωποι», εξερευνώντας την εικονολογία της Ενανθρωπήσεως.
Ο Αρχαιολόγος κ. Ιωάννης Σίσιου παρουσίασε «Η εικόνα περί της Ενανθρωπήσεως του Λόγου, στον Βυζαντινό Ναό Αγίων Αναργύρων Καστοριάς», συνδέοντας τέχνη και θεολογία.
Ο Σύμβουλος Θεολόγων κ. Νικόλαος Ματθαίος μίλησε για «Παιδαγωγική αξία κειμένων συγχρόνων Αγίων και Θεολόγων», υπογραμμίζοντας την εκπαιδευτική διάσταση.
Η κ. Παναγιώτα Μπάρδου παρουσίασε το βιβλίο της μοναχής Μαγδαληνής «Συνομιλίες με παιδιά», προβάλλοντας τη θεολογία σε παιδική ηλικία.
Το βράδυ ολοκληρώθηκε με προβολή ενός αναμνηστικού βίντεο από το περσινό θεολογικό σεμινάριο καθώς και μερικά ολιγόλεπτα βίντεο από τα βυζαντινά παρεκκλήσια της Καστοριάς και, τέλος, ακολούθησε δείπνο.
Το Σάββατο 15 Νοεμβρίου, αρχή της Νηστείας των Χριστουγέννων και εορτή των Αγίων Γουρία, Σαμωνά και Αβίβου, τελέστηκε Θεία λειτουργία στο ομώνυμο Παρεκκλήσιο των Αγίων Τριών. Τον θείο λόγο κήρυξε ο καθηγητής Αγιολογίας κ. Συμεών Πασχαλίδης. Αμέσως μετά παρετέθη πρωινό στην αίθουσα Ταβιθά.
Η Γ’ Συνεδρία πραγματοποιήθηκε στο κέντρο νεότητος επί της πλατείας Ομονοίας, κατά την οποία έλαβαν χώρα οι παρακάτω εισηγήσεις:
Ο Καθηγητής Δογματικής Α.Π.Θ. κ. Βασίλειος Τσίγκος ανέλυσε «Το ‘μέγα της Θεοτόκου μυστήριον’ στην ορθόδοξη θεολογία και ζωή», εστιάζοντας στο μυστήριο της Θεοτόκου.
Ο Καθηγητής Πατρολογίας-Αγιολογίας Α.Π.Θ. Συμεών Πασχαλίδης παρουσίασε θέμα σχετικό με Πατέρες και Αγίους.
Ο Καθηγητής Ιστορίας Θρησκειών Α.Π.Θ. κ. Απόστολος Κραλίδης μίλησε πάνω στο θέμα «Εικών, πρόσωπο και δημιουργία. Συγκρητική θεολογική προσέγγιση της Ζ’ Οικουμενικής Συνόδου και της κορανικής ανθρωπολογίας», προτείνοντας διαθρησκειακή σύγκριση. Συμπερασματικά ανέφερε ότι η ανάλυση της θεολογίας της Εικόνας σύμφωνα με τις αποφάσεις της Ζ` Οικουμενικής Συνόδου και της ισλαμικής διδασκαλίας περί khalīfah σύμφωνα με το Κοράνιο, αποκαλύπτει δύο συνεκτικά αλλά διακριτά ανθρωπολογικά πρότυπα. Η Ορθόδοξη Θεολογία θεμελιώνει την αξία του ανθρώπου στο «κατ’ εικόνα», ως αντανάκλαση της ενανθρωπήσεως του Θεού Λόγου, ενώ η ισλαμική παράδοση εδράζει την ανθρώπινη αξιοπρέπεια στην ευθύνη της θείας αντιπροσώπευσης. Παρά τις ουσιώδεις διαφορές περί της απεικόνισης του Θείου, αμφότερες οι παραδόσεις συγκλίνουν στην αναγνώριση του ανθρώπου ως φορέα θείας αποστολής και ιερότητας. Η ορθόδοξη αγιογραφία και η ισλαμική καλλιγραφία λειτουργούν ως εκφραστικά ισοδύναμα θεολογικά μέσα, όπου η εικόνα και ο λόγος αποκαλύπτουν την παρουσία του Θεού στον κόσμο. Συνεπώς, η συγκριτική θεώρηση αυτών των δύο ανθρωπολογιών μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη θεμελίωση ενός γόνιμου διαθρησκειακού διαλόγου συμφιλίωσης, που θα προάγει την κατανόηση του ανθρώπου ως σημείου συνάντησης θείας και κτιστής πραγματικότητας.
Ο Πρεσβύτερος π. Γεώργιος Ιωσηφίδης ανέπτυξε «Στοιχεία ορθοδόξου Χριστολογίας στο βιβλίο του Μητροπολίτου Ναυπάκτου Ιεροθέου, ”Ο Κύριος της Δόξης”», φωτίζοντας χριστολογικά ζητήματα.
Ακολούθησε συζήτηση και διάλειμμα και ένα γεύμα με τους συνέδρους. Το απόγευμα του Σαββάτου ετελέσθη η ακολουθία του μεγάλου Εσπερινού, χοροστατούντος του Μητροπολίτου Καστορίας κ. Καλλινίκου. Μετά τον Εσπερινό στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό, διεξήχθη η Δ’ Συνεδρία με 12/λεπτες εισηγήσεις μεταπτυχιακών και φοιτητών:
Tamaz Gibishvili: «Το έργο του καθηγητή Ιωάννου Φουντούλη «Απαντήσεις εις λειτουργικάς απορίας» αποτελεί αξιόλογο συνδυασμό επιστημονικής θεμελίωσης και ποιμαντικής διακονίας, καλύπτοντας 38 έτη λειτουργικής έρευνας. Με 600 ερωταποκρίσεις σε λειτουργικά ζητήματα προσφέρει πολύτιμη καθοδήγηση σε κληρικούς, λαικούς και θεολόγους και έχει αποκτήσει οικουμενική εμβέλεια μέσω μεταφράσεων, ιδίως της πρόσφατης αγγλικής έκδοσης. Η προοπτική του έργου διαφαίνεται στη συμβολή του στην ενίσχυση της λειτουργικής αυτοσυνειδησίας των τοπικών Εκκλησιών, ιστορικών και νεοσύστατων, αλλά και στην ανάγκη περαιτέρω μεταφράσεων. Έτσι, αναδεικνύεται σε διαχρονικό σημείο αναφοράς για την παράδοση, την ενότητα και τη ζωντανή εμπειρία της Ορθοδοξίας.
Βασίλειος Μπαμίχας: Η άφιξη του ελληνοαμερικανού ιερέως π. Ιωάννου Ρωμανίδου στην Ελλάδα την δεκαετία του ’60 και η κατάθεση της διδακτορικής του διατριβής με θέμα «Το προπατορικόν αμάρτημα» ανέτρεψε τα θεολογικά κατεστημένα και με τρόπο ειλικρινή και απολογητικό επανέφερε την ελληνική θεολογία του 20ου αιώνα στην γνήσια πατερική κατανόηση της πτώσεως ως μίας απάτης του διαβόλου, της αμαρτίας και του θανάτου ως μίας ασθένειας της ανθρωπίνης φύσεως και της σωτηρίας ως της θεραπείας της νοσηρής και ιδιοτελούς αγάπης του ανθρώπου. Ένα εγχειρίδιο κλασσικό και θεμελιώδες για την ορθή ερμηνεία της εκκλησιαστικής διδασκαλίας περί του αρχικού και τελικού προορισμού του ανθρώπου, το οποίο δικαίως «τέμνει» την σύγχρονη θεολογία σε «προ-ρωμανιδική» και «μέτα-ρωμανιδική».
Γεώργιος Κωνσταντινίδης (μεταπτυχιακός φοιτητής): Ο εισηγητής παρουσίασε τη διδασκαλία του αγίου Γρηγορίου Παλαμά περί ψυχής, αναδεικνύοντας τον θεολογικό, ανθρωπολογικό και σωτηριολογικό της χαρακτήρα. Ο Παλαμάς, εκφραστής της εμπειρικής θεολογίας της Εκκλησίας, περιγράφει την ψυχή ως ενιαία αλλά πολυδύναμη, με κεντρική δύναμη τον νού, ο οποίος καλείται να ηγείται του παθητικού μέρους. Η πτώση αλλοιώνει τη φυσική τάξη, ενώ η θεραπεία της ψυχής επιτυγχάνεται διά της θείας Χάριτος, της νοεράς προσευχής και της μυστηριακής ζωής. Η θέωση κατανοείται ως μεταμόρφωση ολόκληρου του ανθρώπου και μέθεξη του ακτίστου φωτός, αποκαλύπτοντας την αληθινή ανθρώπινη ταυτότητα: την πορεία από το «κατ’ εικόνα» στο «καθ’ ομοίωσιν».
Πρεσβύτερος π. Μιχαήλ Αιτας (μεταπτυχιακός φοιτητής): «Ευχαριστιακή διδασκαλία των Πατέρων της Φιλοκαλικής Αναγέννησης».
Ο Μητροπολίτης Καστορίας κ. Καλλίνικος συνόψισε τα πρώτα πορίσματα του Β´ Θεολογικού Σεμιναρίου Καστοριάς, τα οποία θα εκδοθούν μαζί μέ τά Πρακτικά, καί εὐχαρίστησε ὅλους ὅσοι βοήθησαν ποικιλοτρόπως στήν πραγματοποίησή του.
Συγκεκριμένα ο Μητροπολίτης είπε:
«Εὐχαριστίες γιά τό Β´ Θεολογικό Σεμινάριο Καστοριᾶς
Μετά τόν Ἐνανθρωπήσαντα Υἱό καί Λόγο τοῦ Θεοῦ καί τήν Ἁγία μας Ἐκκλησία, αἰσθάνομαι τήν ἀνάγκη νά εὐχαριστήσω καί τά πρόσωπα πού βοήθησαν στήν πραγματοποίηση τοῦ Β´ Θεολογικοῦ Σεμιναρίου Καστοριᾶς.
Νά εὐχαριστήσω τό Τμῆμα Ποιμαντικῆς Θεολογίας καί Χριστιανικοῦ Πολιτισμοῦ τοῦ ΑΠΘ καί εἰδικότερα τούς Καθηγητές κ. Βασίλειο Τσίγκο, κ. Ἀπόστολο Κραλίδη καί κ. Συμεών Πασχαλίδη, μέ τήν συνεργασία τῶν ὁποίων πραγματοποιήθηκε τό Σεμινάριό μας.
Νά εὐχαριστήσω τούς ὁμιλητές μας:
Τόν Θεοφιλέστατο Ἐπίσκοπο Πολυστύλου κ. Σωφρόνιο, τούς Ἁγιορεῖτες Ἱερομ. π. Θεοφάνη Σταυρονικητιανό καί π. Ἐπιφάνιο Γρηγοριάτη, τούς τρεῖς Καθηγητές πού προαναφέραμε κ. Βασίλειο Τσίγκο, κ. Ἀπόστολο Κραλίδη καί κ. Συμεών Πασχαλίδη, τόν Ἀρχιμανδρίτη π. Χερουβίμ Τσίνογλου, τόν π. Γεώργιο Ἰωσηφίδη, τόν ἀρχαιολόγο κ. Ἰωάννη Σίσιου, τόν Σύμβουλο τῶν Θεολόγων κ. Νικόλαο Ματθαίου, τήν παιδαγωγό κ. Παναγιώτα Μπάρδου. Τούς μεταπτυχιακούς φοιτητές Tamaz Gibishvili, Βασίλειο Μπαμίχα, Γεώργιο Κωνσταντινίδη καί Πρεσβύτερο Μιχαήλ Ἄιτα.
Τούς προεδρεύσαντες στίς τέσσερεις Συνεδρίες: π. Στέφανο Σχοινᾶ, κ. Ἐμμανουήλ Κουτσιαύτη, κ. Συμεών Πασχαλίδη.
Νά εὐχαριστήσω τήν Ἱερά Μονή Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου Μαυριωτίσσης.
Τόν Καθηγούμενο Πανοσιολογιώτατο Ἀρχιμανδρίτη π. Νεκτάριο Κακουλίδη καί τό περί αὐτόν Ἡγουμενοσυμβούλιο, τούς Πανοσιολογιωτάτους Ἀρχιμανδρίτες π. Στέφανο Σχοινᾶ καί π. Παῦλο Λαζόγκα. Ἐκ τῶν ὁποίων ὁ νεώτερος, ὁ π. Παῦλος, εἶχε τόν κόπο τοῦ συντονισμοῦ τῆς ὀργάνωσης.
Τόν Γενικό Ἀρχιερατικό Ἐπίτροπο π. Ἐλευθέριο Συτιλίδη καί ὅλους τούς συνεργάτες μου στά Γραφεῖα τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως γιά τήν διεκπεραίωση τῶν ὑποθέσεων σχετικά μέ τό Σεμινάριο.
Τόν Ἀρχιμανδρίτη π. Παντελεήμονα Δόνες καί τόν Ἱεροδιάκονο π. Νικόδημο Προβατίδη, πού ἐργάσθηκαν κοπιαστικά γιά τήν προετοιμασία καί τήν λειτουργία τοῦ Σεμιναρίου.
Εὐχαριστῶ τίς δύο Ἐνορίες τῆς Καστοριᾶς, τοῦ Ἱεροῦ Μητροπολιτικοῦ Ναοῦ Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου καί Ἁγίου Γεωργίου, οἱ ὁποῖες συντηροῦν τά ἀρχαῖα Ναΰδρια τῆς Καστοριᾶς. Τούς Ἐφημερίους τους, Ἀρχιμ. π. Στέφανο Σχοινᾶ, π. Μιχαήλ Λιανό καί π. Χρῆστο Μεσημέρη.
Εὐχαριστῶ τίς οἰκογένειες πού φροντίζουν τά συγκεκριμένα τέσσερα Ναΰδρια πού χρησιμοποιήσαμε γιά τίς ἱερές Ἀκολουθίες καί τίς συνεδριάσεις τοῦ Σεμιναρίου:
Τοῦ Παρεκκλησίου τῶν Ταξιαρχῶν Ἀπόζαρι, οἰκογένεια Γεωργίου Τόμου.
Τοῦ Παρεκκλησίου τῶν Ἁγίων Τριῶν, οἰκογένεια Μαίρης Μωϋσίδου.
Τίς ἐθελόντριες καί ἐθελοντές πού βοήθησαν στήν προετοιμασία τοῦ Συνεδρίου, τίς Γυναῖκες τῆς ἀγάπης καί τούς Νέους
Τούς Ἱεροψάλτες μας
Τό Γραφεῖο Τύπου τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως, μέ ὑπευθύνους τόν π. Παῦλο Λαζόγκα καί τόν κ. Σπυρίδωνα Ἀσημακόπουλο.
Τόν Ραδιοφωνικό μας Σταθμό «Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος» καί τόν ὑπεύθυνό του κ. Εὐάγγελο Παπαδόπουλο.
Τέλος εὐχαριστῶ καί ὅλους τούς συμμετέχοντες, φοιτητές, μεταπτυχιακούς, νέους, ἁπλούς πολίτες, πού ἔδειξαν ἐνδιαφέρον καί παρακολούθησαν τίς ἐργασίες τοῦ Σεμιναρίου».
*
Τὸ Σεμινάριο ὁλοκληρώθηκε τὴν Κυριακὴ 16 Νοεμβρίου μὲ Θεία Λειτουργία στὸν Ἱερὸ Μητροπολιτικὸ Ναὸ Καστοριάς. Κατὰ τὴν Θεία λειτουργία ἱερούργησε ὁ Μητροπολίτης κ. Καλλίνικος, κηρύττοντας τόν θεῖο λόγο.
Τὸ Β΄ Θεολογικὸ Σεμινάριο Καστοριᾶς, ἀφιερωμένο στὴν Ἐνανθρώπηση τοῦ Θεοῦ Λόγου, ἔκλεισε τὶς ἐργασίες του μὲ θεολογικὴ καρποφορία. Ἡ Καστοριά, πόλη βυζαντινῆς καὶ ἡσυχαστικῆς μνήμης, ἔγινε γιὰ τρεῖς ἡμέρες χῶρος ζώσης ἐκκλησιαστικῆς ἐμπειρίας, ὅπου ὁ λόγος τῶν εἰσηγητῶν συνδέθηκε ἀδιάῤῥηκτα μὲ τὴ λειτουργικὴ καὶ μυστηριακὴ πράξη, ὑποδεικνύοντας ὅτι ἡ ὀρθόδοξη θεολογία εἶναι πρωτίστως βίωμα, τό ὁποῖο καταγράφεται καί ἐπιδέχεται στήν συνέχεια τήν ἀκαδημαϊκὴ συστηματοποίηση.
Εἴθε τὸ κεντρικὸ μήνυμα, ὅτι ἡ θεολογία εἶναι ἡ ὑπόσταση τῆς ζωῆς μας, νά καρποφορήσει τήν θεολογική καλλιέργεια τῶν ἀνθρώπων καί νά δώσει καί ἄλλα Θεολογικά Σεμινάρια στήν πόλη μας.
Μπορείτε να δείτε τις φωτογραφίες πατώντας στον σύνδεσμο ΕΔΩ
