Την Τρίτη, 19 Αυγούστου 2025, το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων εόρτασε με λαμπρότητα τη Δεσποτική εορτή της Μεταμορφώσεως του Κυρίου και Θεού μας Ιησού Χριστού.
Κέντρο του εορτασμού ήταν το Όρος Θαβώρ, εκεί όπου, σύμφωνα με την αρχαία παράδοση της Εκκλησίας, πραγματοποιήθηκε το γεγονός της Μεταμορφώσεως.
Σύμφωνα με τις ευαγγελικές περικοπές, ο Κύριος πήρε μαζί Του τρεις μαθητές –τον Πέτρο, τον Ιάκωβο και τον Ιωάννη– και ανέβηκαν σε υψηλό βουνό. Εκεί, ενώπιον τους, το πρόσωπο και τα ιμάτιά Του έλαμψαν πιο πολύ και από τον ήλιο. Μια φωτεινή νεφέλη τους σκέπασε και εμφανίστηκαν οι Προφήτες Μωυσής και Ηλίας, συνομιλώντας με τον Κύριο για το επικείμενο πάθος Του στα Ιεροσόλυμα. Ο Απόστολος Πέτρος πρότεινε να κατασκευαστούν τρεις σκηνές, ενώ τότε ακούστηκε φωνή από τον ουρανό: «Αυτός είναι ο Υιός μου ο αγαπητός· σε Αυτόν να υπακούετε» (Λουκ. 9,35· Μάρκ. 9,7· Ματθ. 17,5).
Το θαυμαστό αυτό γεγονός έγινε για να ενισχύσει ο Χριστός τους μαθητές πριν από τον Σταυρό και το Πάθος Του, φανερώνοντας τη θεία Του φύση και υπενθυμίζοντας σε όλους την αποκατάσταση της θείας Χάριτος, την Ανάσταση Του και την Ανάσταση όλου του ανθρώπινου γένους.
Για τον εορτασμό, μετέβη από τα Ιεροσόλυμα στο Όρος Θαβώρ ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων κ. Θεόφιλος, ο οποίος προεξήρχε της νυκτερινής υπαίθριας Θείας Λειτουργίας. Συλλειτούργησαν μαζί του ο Αρχιεπίσκοπος Κωνσταντίνης κ. Αρίσταρχος, ο Μητροπολίτης Πτολεμαΐδος (Άκρης) κ. Μακάριος, Αγιοταφίτες Ιερομόναχοι, εκπρόσωποι του Πατριαρχείου Μόσχας και Ρουμανίας, καθώς και Άραβες, Ρώσοι και Ρουμάνοι κληρικοί. Έψαλε ο π. Γεώργιος από τη Μητρόπολη Ηλείας στα ελληνικά και η χορωδία της Άκρης στα αραβικά.
Παρόντες ήταν επίσης ο Γενικός Πρόξενος της Ελλάδος στα Ιεροσόλυμα κ. Δημήτριος Αγγελοσόπουλος με συνεργάτες του, καθώς και πολυάριθμοι προσκυνητές, στους οποίους επετράπη από τις Ισραηλινές Αρχές να ανέβουν στη Μονή.
Στο τέλος της Θείας Λειτουργίας, ο Πατριάρχης Θεόφιλος κήρυξε τον θείο λόγο προς τους πιστούς.
Διαβάστε το κήρυγμα του Πατριάρχη:
” Οὐ γὰρ σεσοφισμένοις μύθοις ἐξακολουθήσαντες ἐγνωρίσαμεν ὑμῖν τὴν τοῦ Κυρίου ἡμῶν ᾿Ιησοῦ Χριστοῦ δύναμιν καὶ παρουσίαν, ἀλλ᾿ ἐπόπται γενηθέντες τῆς ἐκείνου μεγαλειότητος”. (Β΄ Πέτρ. 1, 16), κηρύττει ὁ Ἀπόστολος Πέτρος.
Ἀγαπητοί ἐν Χριστῷ ἀδελφοί,
Εὐλαβεῖς Χριστιανοί καί προσκυνηταί,
Ἡ Χάρις τοῦ Ἁγίου Πνεύματος συνήγαγε πάντας ἡμᾶς ἐν τῷ ἱερῷ τούτῳ Ὄρει Θαβώρ, ἵνα πανηγυρικῶς ἑορτάσωμεν τό μέγα τῆς θείας Οἰκονομίας γεγονός τῆς Μεταμορφώσεως, δηλονότι τοῦ Κυρίου καί Θεοῦ καί Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ.
Κατά τήν Μεταμόρφωσιν Αύτοῦ ὡς λέγει ὁ Εὐαγγελιστής Λουκᾶς, ἐν ᾧ προσηύχετο ὁ Ἰησοῦς ἐγένετο «τὸ εἶδος τοῦ προσώπου αὐτοῦ ἕτερον καὶ ὁ ἱματισμὸς αὐτοῦ λευκὸς ἐξαστράπτων….»,(Λουκ. 9,29). Ὡς δέ περιγράφει ὁ Εὐαγγελιστής Ματθαῖος, «καί μεθ᾿ ἡμέρας ἓξ παραλαμβάνει ὁ ᾿Ιησοῦς τὸν Πέτρον καὶ ᾿Ιάκωβον καὶ ᾿Ιωάννην τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ καὶ ἀναφέρει αὐτοὺς εἰς ὄρος ὑψηλὸν κατ᾿ ἰδίαν· καὶ μετεμορφώθη ἔμπροσθεν αὐτῶν, καὶ ἔλαμψε τὸ πρόσωπον αὐτοῦ ὡς ὁ ἥλιος, τὰ δὲ ἱμάτια αὐτοῦ ἐγένετο λευκὰ ὡς τὸ φῶς· καὶ ἰδοὺ ὤφθησαν αὐτοῖς Μωσῆς καὶ ᾿Ηλίας μετ᾿ αὐτοῦ συλλαλοῦντες», (Ματθ. 17, 1-3).
Ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς ἀπαντᾷ εἰς τό εὔλογον ἐρώτημα «τί σημαίνει μετεμορφώθη ὁ Ἰησοῦς Χριστός;», ἐπικαλούμενος τόν Ἅγιον Ἰωάννην τόν Χρυσόστομον λέγοντα: «Παρήνοιξεν ὡς εὐδόκησεν, ὀλίγον τῆς θεότητος καί τοῖς μύσταις ἔδειξε τόν ἐνοικοῦντα Θεόν». Καί ἀναλυτικώτερον· ὁ Χριστός ἤνοιξε πλαγίως τήν θείαν Αὐτοῦ φύσιν ὀλίγον καθώς εὐηρεστήθη καί ἔδειξε εἰς τούς μύστας, δηλαδή τούς γνωρίζοντας αὐτόν μαθητάς τόν κατοικοῦντα ἐντός Αὐτοῦ Θεόν.
Ἀξιοσημείωτον ὅτι τό μέγα καί θαυμαστόν τοῦτο γεγονός ἐν τῷ Ὄρει Θαβώρ ἐγένετο ὀλίγον χρόνον πρό τοῦ σταυρικοῦ πάθους καί τῆς τριημέρου ταφῆς καί Ἀναστάσεως τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν Χριστοῦ, ὡς ἐναργέστατα διατυπώνει τοῦτο ὁ ὑμνῳδός λέγων: «Ὁ πάλαι τῷ Μωσεῖ συλλαλήσας, ἐπὶ τοῦ ὄρους Σινᾶ διὰ συμβόλων. Ἐγὼ εἰμι, λέγων ὁ Ὤν, σήμερον ἐπ’ ὄρους Θαβώρ, μεταμορφωθεὶς ἐπὶ τῶν μαθητῶν, ἔδειξε τὸ ἀρχέτυπον κάλλος τῆς εἰκόνος, ἐν ἑαυτῷ τὴν ἀνθρωπίνην, ἀναλαβοῦσαν οὐσίαν, καὶ τῆς τοιαύτης χάριτος, μάρτυρας παραστησάμενος Μωϋσῆν καὶ Ἠλίαν, κοινωνοὺς ἐποιεῖτο τῆς εὐφροσύνης, προμηνύοντας τὴν ἔνδοξον διὰ Σταυροῦ, καὶ σωτήριον Ἀνάστασιν».
Ὄντως τό γεγονός τῆς Μεταμορφώσεως, ὡς λέγει ὁ ὑμνῳδός, ἀφ’ ἑνός μέν προμηνύει τήν λαμπροφόρον ἡμέραν τοῦ Πάσχα, τό ὁποῖον διά τῆς ὁδοῦ τοῦ σταυρικοῦ πάθους θά ὁδηγήσῃ τόν Χριστόν εἰς τό ἀποκορύφωμα τῆς θείας Αὐτοῦ δόξης. Ἀφ’ ἑτέρου δέ ἐπιβεβαιώνει τήν ὁμολογίαν τῆς πίστεως τοῦ Ἀποστόλου Πέτρου περί τοῦ Χριστοῦ, κατά τήν μαρτυρίαν τοῦ Εὐαγγελιστοῦ Μάρκου λέγοντος: «καί λέγει αὐτοῖς, τοῖς μαθηταῖς ὁ Ἰησοῦς ὑμεῖς δέ τίνα με λέγετε εἶναι; ἀποκριθείς δέ ὁ Πέτρος λέγει αὐτῷ· σύ εἶ ὁ Χριστός», (Μάρκ. 8,29).
Αὐτός δέ ὁ Χριστός δέν εἶναι ἄλλος ἀπό τόν «Ὄντα», τοὐτέστιν τόν Θεόν Λόγον, ὁ Ὁποῖος «ἔδειξε τό ἀρχέτυπον κάλλος τῆς εἰκόνος, δηλαδή τήν δόξαν τῆς θεϊκῆς Αὐτοῦ μορφῆς, ἐν ἑαυτῷ τήν ἀνθρωπίνην ἀναλαβών οὐσίαν».
Ἡ ὑπό τοῦ Θεοῦ Λόγου ἀνάληψις τῆς ἀνθρωπίνης οὐσίας ἐν Πνεύματι Ἁγίῳ ἐκ τῶν ἁγνῶν αἱμάτων τῆς ἀειπαρθένου καί Θεοτόκου Μαρίας ἐπιβεβαιώνεται καί διά τοῦ γεγονότος ὅτι «ἐγένετο ἐν τῷ ὄρει νεφέλη καί ἐπεσκίασεν αὐτούς (τούς μαθητάς) … καί φωνή ἐγένετο ἐκ τῆς νεφέλης λέγουσα· οὗτός ἐστι ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός· αὐτοῦ ἀκούετε», (Λουκ. 9.34-35).
Ἑρμηνέυων ὁ ὑμνῳδός τῆς Ἐκκλησίας τήν φωνήν τήν γενομένην ἐκ τῆς νεφέλης λέγει: «Τό ἄσχετον (τό ἀκατάληπτον) τῆς σῆς φωτοχυσίας καί ἀπρόσιτον τῆς Θεότητος, θεασάμενοι τῶν Ἀποστόλων οἱ πρόκριτοι ἐπί τοῦ Ὄρους τῆς Μεταμορφώσεως ἄναρχε Χριστέ, τήν θείαν ἠλλοιώθησαν ἔκστασιν· καί νεφέλη περιλαμφθέντες φωτεινῇ, φωνῆς ἤκουον Πατρικῆς βεβαιούσης τό μυστήριον τῆς σῆς ἐνανθρωπήσεως, ὅτι εἷς ὑπάρχεις καί μετά σάρκωσιν, Υἱός μονογενής καί Σωτήρ τοῦ κόσμου».
Πράγματι, οἱ Πρόκριτοι τῶν Ἀποστόλων Πέτρος, Ἰωάννης καί Ἰάκωβος, «τήν θείαν ἠλλοιώθησαν ἔκστασιν, διότι δέν ἠδύναντο νά ἴδουν μέ τά φυσικά των μάτια τό ἀπρόσιτον φῶς τῆς Θεότητος, τοὐτέστιν τήν ἐνέργειαν τοῦ θείου καί ἀκτίστου φωτός ὡς λέγει καί ὁ ὑμνῳδός: « Ἡ ἀναλλοίωτος φύσις, τῇ βροτείᾳ μιχθεῖσα, τῆς ἐμφεροῦς ἀΰλου Θεότητος, φῶς παραγυμνοῦσα τοῖς Ἀποστόλοις, ἀπορρήτως ἐξέλαμψε».
Τό ἀπορρήτως ἐκ τῆς ἐμφεροῦς (ὁμοίως) Θεότητος ἐκλάμψαν φῶς εἶναι τό φῶς, τό ὁποῖον οἱ μέν Προφῆται Μωϋσῆς καί Ἠλίας ἐθεώρησαν διά συμβόλων ἐν τῷ Ὄρει Σινᾷ, οἱ δέ Ἀπόστολοι οὐχί διά συμβόλων καί ἐν εἰκόνι ἀλλά δ’αὐτοῦ τοῦ Θεανθρώπου Χριστοῦ, ὡς μετ’ ἀκριβείας διατυπώνει ὁ ὑμνῳδός λέγων: «Ὁ χερσὶν ἀοράτοις, πλάσας κατ’ εἰκόνα σου Χριστὲ τὸν ἄνθρωπον, τὸ ἀρχέτυπον σου, ἐν τῷ πλάσματι κάλλος ὑπέδειξας, οὐχ ὡς ἐν εἰκόνι, ἀλλ’ ὡς αὐτὸς εἶ κατ’ οὐσίαν, ὁ Θεὸς χρηματίσας καὶ ἄνθρωπος».
Ἐξ ἄλλου ἡ νεφέλη, ἡ ἐπισκιάσασα τούς Ἀποστόλους ἐν τῷ Θαβωρίῳ τούτῳ Ὄρει σαφῶς παρεδήλου ἐμφανέστατα τήν Χάριν τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. «Και φωνή ἐγένετο ἐκ τῆς νεφέλης, τοὐτέστιν ἐκ τοῦ ζωαρχικοῦ καί ἡγεμονικοῦ Πνεύματος», ὡς λέγει ὁ Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός, λέγουσα· «Οὗτός ἐστιν ὁ Υἱός μου ὁ ἀγαπητός, ἐν ᾧ ηύδόκησα· αὐτοῦ ἀκούετε», (Ματθ. 17,5).
Αὐτοῦ, τοῦ μονογενοῦς Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ καί Σωτῆρος ἡμῶν Χριστοῦ καλούμεθα νά ἀκούωμεν, διότι Οὗτος κατά τήν ὁμολογίαν τοῦ Ἀποστόλου Πέτρου: «Ρήματα ζωῆς αἰωνίου ἔχει», (Ἰωάν. 6,68). Μετά δέ τοῦ ὑμνῳδοῦ εἴπωμεν: «Φῶς ἀναλλοίωτον Λόγε, φωτὸς Πατρὸς ἀγεννήτου, ἐν τῷ φανέντι φωτί σου, σήμερον ἐν Θαβωρίῳ, φῶς εἴδομεν τόν Πατέρα, φῶς καὶ τὸ Πνεῦμα, φωταγωγοῦν πᾶσαν Κτίσιν».
Ἀμήν. Ἔτη πολλά εὐλογημένα καί εἰρηνικά».
Τῆς πρωΐνῆς θείας Λειτουργίας ἀνήμερα τῆς ἑορτῆς προεξῆρξεν ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ναζαρέτ κ. Κυριακός. Εἰς τήν λειτουργίαν ταύτην προσῆλθον ὡς ἐπί τό πλεῖστον ἐντόπιοι πιστοί ἐκ τῶν ὁμόρων πόλεων καί κωμῶν τοῦ Βορείου Ἰσραήλ.
Τήν μεσημβρίαν τῆς ἡμέρας τῆς ἑορτῆς ὁ καθηγούμενος Ἀρχιμανδρίτης π. Ἰλαρίων, ὁ ἀνακαινίσας τήν Ἱεράν Μονήν καί ἁγιογραφήσας τόν Ἱερόν Ναόν, παρέθεσε πλουσίαν νηστίσιμον τράπεζαν ἐξ ἰχθύων εἰς τόν Μακαριώτατον, τόν Σεβασμιώτατον Μητροπολίτην Ναζαρέτ, τούς συλλειτουργούς ἱερεῖς καί πολλούς ἐκ τοῦ ἐκκλησιάσματος.
Ἡ ἑορτή τῆς Μεταμορφώσεως τοῦ Κυρίου ἑωρτάσθη κατά τήν προσκυνηματικήν τάξιν τῆς Ἐκκλησίας Ἱεροσολύμων εἰς τόν ἐν Γεθσημανῇ ἱερόν Ναόν τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου ἐπί τοῦ Θεομητορικοῦ Μνήματος, προεξάρχοντος τοῦ Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Καπιτωλιάδος κ. Ἡσυχίου καί εἰς τόν ἐν Ραμάλλᾳ ἱερόν Ναόν τῆς Μεταμορφώσεως, προεξάρχοντος τοῦ Σεβασμιωτάτου Ἀρχιεπισκόπου Πέλλης κ. Φιλουμένου.
Μετά τήν ἐν τῷ Θεομητορικῷ Μνήματι θ. Λειτουργίαν, ὁ καθηγούμενος τοῦ ἱεροῦ Προσκυνήματος τῆς Γεθσημανῆς, Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ἑλενουπόλεως κ. Ἰωακείμ ἐδεξιώθη τήν Ἀρχιερατικήν Συνοδείαν καί τούς πιστούς εἰς τό ἡγουμενεῖον.
