Η Α’ Κυριακή των Νηστειών της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής, 9η Μαρτίου 2025, εορτάστηκε η Κυριακή της Ορθοδοξίας υπό της Ορθοδόξου Εκκλησίας όλης, στο Πατριαρχείο Ιεροσολύμων στον Πανίερο Ναό της Αναστάσεως.
Κατά την Κυριακήν ταύτην η Εκκλησία εορτάζει τον θρίαμβον της Αναστηλώσεως των αγίων Εικόνων επί αυτοκράτορος Μιχαήλ, της μητρός αυτού αγίας Θεοδώρας της Αυγούστας (815-867) και του αγίου και ομολογητού Πατριάρχου Μεθοδίου (;-846), ύστερα από διωγμούς και μαρτύρια ενός και ημίσεος αιώνος και καταστροφάς των Ιερών εικόνων υπό των εικονομάχων, καθ’ ότι είναι λεπτός ο διαχωρισμός της Ορθοδοξίας από την πλάνην ταύτην, και μόνον οι θεοφόροι Πατέρες, οι έχοντες διάκρισιν, τον εδίδαξαν εις τους πιστούς.
Διά τούτο, η Εκκλησία την πρώτην Κυριακήν των Νηστειών ποιεί μνήμην των προασπιστών των αγίων εικόνων, ευσεβών Πατριαρχών, Ιεραρχών, Βασιλέων και απλών πιστών, ως μαρτύρων της επί γης ενσάρκου παρουσίας του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού.
Α΄ Εσπερινός
Το γεγονός τούτο, ταυτόσημον τη Ορθοδοξία, επικυρωθέν και υπό της Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου του έτους 843μ.Χ. εώρτασεΝ η Εκκλησία Ιεροσολύμων δι’ Εσπερινού αφ’ εσπέρας εις το Καθολικόν του Ναού της Αναστάσεως, μετά προσκυνήσεως και θυμιάματος εις την Αγίαν Αποκαθήλωσιν, προσκυνήσεως εις τον Άγιον Τάφον και εις τον Φρικτόν Γολγοθάν υπό των Αγίων Συνοδικών Πατέρων, Μεγάλης Εισόδου, Αρτοκλασίας και θυμιάματος, προεξάρχοντος του Πατριάρχου Ιεροσολύμων κ.κ. Θεοφίλου, συμπροσευχομένων των Αρχιερέων του Θρόνου και συνιερουργούντων των Αγιοταφιτών Ιερομονάχων και διακόνων, ψάλλοντος του Πρωτοψάλτου και διακόνου π. Ευσταθίου Τσουμάνη και μετέχοντος εκκλησιάσματος εκ μοναχών, μοναζουσών και προσκυνητών κυρίως εξ Ιεροσολύμων.
Β’ Ανήμερα της εορτής
Την κυριώνυμον ημέραν της εορτής ετελέσθη θεία Λειτουργία εις το Καθολικόν του Πανιέρου Ναού της Αναστάσεως, προεξάρχοντος του Πατριάρχου Ιεροσολύμων κ.κ. Θεοφίλου, συλλειτουργούντων Αυτώ των Σεβασμιωτάτων Αρχιερέων Μητροπολίτου Καπιτωλιάδος κ. Ησυχίου, των Σεβασμιωτάτων Αρχιεπισκόπων Γεράσων κ. Θεοφάνους, Αβήλων κ. Δωροθέου, Σεβαστείας κ. Θεοδοσίου, Λύδδης κ. Δημητρίου, Καττάρων κ. Μακαρίου, Πέλλης κ. Φιλουμένου, Αγιοταφιτών Ιερομονάχων, ων πρώτος ο Γέρων Καμαράσης Αρχιμανδρίτης π. Νεκτάριος, ψάλλοντος του Πρωτοψάλτου και διακόνου π. Ευσταθίου Τσουμάνη, παρουσία του Γενικού Προξένου της Ελλάδος κ. Δημητρίου Αγγελοσοπούλου και μετέχοντος πλήθους πιστών και προσκυνητών.
Την θείαν Λειτουργίαν ηκολούθησεν η λιτανεία των Ιερών Εικόνων τρις πέριξ του Παναγίου Τάφου και ανά τα προσκυνήματα, μεθ’ ην ανεγνώσθη επί του Παναγίου Τάφου το Συνοδικόν της Ορθοδοξίας του Τριωδίου.
Μετά ταύτα ηκολούθησε πανηγυρική άνοδος εις τα Πατριαρχεία, ένθα υπεβλήθησαν τα σεβάσματα εις τον Πατριάρχη και Ούτος προσεφώνησε διά της κάτωθι προσφωνήσεως Αυτού:
«Φύσει απερίγραπτος, τη θεική σου υπάρχων, επ’ εσχάτων Δέσποτα, σαρκωθείς ηξίωσας περιγράφεσθαι· της σαρκός προσλήψει γαρ, και τα ιδιώματα, ανελάβου ταύτης άπαντα· διό το είδός σου, το της εμφερείας, εγγράφοντες, σχετικώς ασπαζόμεθα, προς την σην αγάπην υψούμενοι, και των ιαμάτων, την χάριν απαντλούμεν εξ αυτού, των Αποστόλων επόμενοι, θείαις παραδόσεσιν», αναφωνεί υμνολογικώς ο Άγιος Θεόδωρος ο Στουδίτης.
Εκλαμπρότατε Γενικέ Πρόξενε της Ελλάδος κ. Δημήτριε Αγγελοσόπουλε,
Σεβαστοί Πατέρες και Αδελφοί,
Ευλαβείς Χριστιανοί και Προσκυνηταί
Η Αγία του Χριστού Εκκλησία, σήμερον Κυριακή πρώτη των Νηστειών ποιείται ανάμνησιν της προσκυνήσεως της αναστηλώσεως των Αγίων και σεπτών εικόνων, γενομένης παρά των αειμνήστων αυτοκρατόρων Κωνσταντινουπόλεως Μιχαήλ και της μητρός αυτού Θεοδώρας, των πιστών και ευσεβών βασιλέων. Και τούτο διότι η προσκύνησις των Αγίων εικόνων αφορά εις το μυστήριον της θείας Οικονομίας, τουτέστιν της ενσαρκώσεως και ενανθρωπήσεως του Θεού Λόγου εκ των αγνών αιμάτων της Θεοτόκου και αειπαρθένου Μαρίας.
Ο Μέγας Βασίλειος και οι έγκριτοι της Εκκλησίας Θεοφόροι Πατέρες σαφώς και εναργώς κηρύττουν λέγοντες, ότι σχετικώς και ουχί λατρευτικώς ασπαζόμεθα και προσκυνούμεν τας αγίας Εικόνας. «Η της εικόνος τιμή επί το πρωτότυπον διαβαίνει» Πρωτότυπον δε εστί το εικονιζόμενον, εξ ου παράγωγον γίνεται. «Τον αόρατον και ασώματον και απερίγραπτον και ασχημάτιστον Θεόν τις δύναται ποιήσασθαι μίμημα;», διδάσκει ο Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός επικαλούμενος τον Μέγαν Βασίλειον.
Σημειωτέον ότι η καθ’ υπόστασιν ένωσις του Θεού Λόγου μετά της ανθρωπίνης φύσεως ως επίσης και η εκ νεκρών ανάστασις του Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού αποτελούν τον ακρογωνιαίον λίθον της Χριστιανικής πίστεως και δη της Ορθοδόξου ημών. Και τούτο, διότι, ακριβής πίστις συνεπάγεται ορθόν τρόπον ζωής. Εις τούτο ακριβώς διακρίνεται το μεγαλείον της Ορθοδοξίας, εις το περί το ορθόν φρόνημα της πίστεως εις Θεόν εσταυρωμένον και αναστάντα.
«Συνετάφημεν ούν αυτώ διά του βαπτίσματος εις τον θάνατον, ίνα ώσπερ ηγέρθη Χριστός εκ νεκρών διά της δόξης του πατρός, ούτω και ημείς εν καινότητι ζωής περιπατήσωμεν», (Ρωμ. 6,4) κηρύττει ο θείος Παύλος.
Διάγοντες το στάδιον της Αγίας Νηστείας δεηθώμεν του Θεού και Σωτήρος ημών Χριστού, ίνα δι’ αυτής αξιωθώμεν και ημείς τυχείν της λαμπροφόρου αυτού Αναστάσεως. Αμήν έτη πολλά και ευλογημένον Πάσχα».
