Το σχέδιο της επόμενης ημέρας για τη Δυτική Μακεδονία, η μετάβαση από τον λιγνίτη, οι επενδύσεις και οι νέες θέσεις εργασίας, καθώς και το δημογραφικό πρόβλημα της περιοχής, βρέθηκαν στο επίκεντρο της συνέντευξης που παραχώρησε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στην ηλεκτρονική εφημερίδα e-ptolemeos.gr και στον διευθυντή της, Αντώνη Πουγαρίδη.
Ο πρωθυπουργός αναγνώρισε ότι οι πολίτες δικαιολογημένα προβληματίζονται τόσο για τον ρυθμό της μετάβασης όσο και για την ίδια την απολιγνιτοποίηση. Όπως υποστήριξε, ωστόσο, η διαδικασία δεν άρχισε το 2019, αλλά είχε ήδη ξεκινήσει από το 2010. Εκείνο που συνέβη το 2019, όπως είπε, ήταν η λήψη μιας συντεταγμένης απόφασης, ώστε η μετάβαση να πραγματοποιηθεί βάσει σχεδίου και να εξασφαλιστούν τα αναγκαία χρηματοδοτικά εργαλεία.
«Ο λιγνίτης πια, με το κόστος των εκπομπών του διοξειδίου του άνθρακα, δεν είναι ανταγωνιστικός», ανέφερε, χαρακτηρίζοντας την απολιγνιτοποίηση αναπόφευκτη. Πρόσθεσε ότι μέσω του Προγράμματος Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης έχουν εξασφαλιστεί περισσότερα από 1 δισ. ευρώ για τη δημιουργία υποδομών και νέων αναπτυξιακών ευκαιριών. Όπως τόνισε, στόχος είναι να δημιουργηθούν περισσότερες και καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας από εκείνες που θα χαθούν εξαιτίας της σταδιακής απομάκρυνσης από τον λιγνίτη.
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα παρουσίασε την επένδυση της Wonderplant, ενός πρότυπου θερμοκηπίου υδροπονικής καλλιέργειας ντομάτας. Η επένδυση υπερβαίνει τα 150 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα 60 εκατ. προέρχονται από το Πρόγραμμα Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, και αναμένεται να δημιουργήσει περισσότερες από 400 θέσεις εργασίας. Οι εγκαταστάσεις κατασκευάζονται σε πρώην λιγνιτικές εκτάσεις που έχουν πλέον αποκατασταθεί.
Ο κ. Μητσοτάκης υποστήριξε ότι οι προηγούμενες κυβερνήσεις δεν προετοίμασαν τη Δυτική Μακεδονία για τη μεταλιγνιτική εποχή. Σημείωσε ότι το ενεργειακό μείγμα της χώρας βασίζεται πλέον στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, με καύσιμο βάσης το φυσικό αέριο, το οποίο, όπως είπε, είναι φθηνότερο από τον λιγνίτη.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη ΔΕΗ, επισημαίνοντας ότι το κλείσιμο των περισσότερων λιγνιτικών μονάδων δεν σημαίνει αποχώρηση της επιχείρησης από τη Δυτική Μακεδονία. Αντιθέτως, όπως ανέφερε, η ΔΕΗ υλοποιεί ένα μεγάλο επενδυτικό πρόγραμμα στην περιοχή και θα εξακολουθήσει να αποτελεί τον μεγαλύτερο εργοδότη της.
Στην Καρδιά κατασκευάζεται η νέα μονάδα Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού και Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης, με σκοπό να διασφαλιστεί η τηλεθέρμανση στην Πτολεμαΐδα, το Αμύνταιο και την Κοζάνη. Παράλληλα, σχεδιάζεται ένα μεγάλο σύστημα αντλησιοταμίευσης, το οποίο θα λειτουργεί ως «μεγάλη μπαταρία» για το δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και η εγκατάσταση νέων πυκνωτών για τη σταθερότητα του συστήματος.
Στον Άγιο Δημήτριο, σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, πρόκειται να κατασκευαστεί ένα μεγάλο κέντρο δεδομένων, το οποίο θα μπορούσε να μετατρέψει τη Δυτική Μακεδονία στην «καρδιά» των υποδομών τεχνητής νοημοσύνης της χώρας. Οι συγκεκριμένες επενδύσεις αναμένεται να δημιουργήσουν περισσότερες από 2.000 θέσεις εργασίας.
Ο πρωθυπουργός αναγνώρισε τη δυσπιστία και την επιφυλακτικότητα των πολιτών, καθώς πολλά από τα έργα δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί ή δεν είναι άμεσα ορατά. Εκτίμησε, ωστόσο, ότι η εικόνα έχει ήδη αρχίσει να αλλάζει, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στη συμβολή του αναπληρωτή υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκου Παπαθανάση στην υλοποίηση του Προγράμματος Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης.
Αναφερόμενος στις υποδομές, υποστήριξε ότι ο αυτοκινητόδρομος Ε65 «θα αλλάξει τη μοίρα της Δυτικής Μακεδονίας», καθώς θα μειώσει σημαντικά τον χρόνο μετακίνησης από τη Φλώρινα και την Καστοριά προς την Αθήνα. Επανέλαβε, επίσης, την προσωπική του δέσμευση για τον δρόμο Πτολεμαΐδα–Φλώρινα, σημειώνοντας ότι έχουν αρχίσει οι διαγωνιστικές διαδικασίες για το πρώτο τμήμα, Πτολεμαΐδα–Ξινό Νερό.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στις επενδύσεις στον τομέα της υγείας. Όπως είπε, το Μαμάτσειο Νοσοκομείο Κοζάνης έχει μετατραπεί σε ένα σύγχρονο νοσηλευτικό ίδρυμα, με τα νέα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών να βρίσκονται ήδη σε λειτουργία. Ανακοίνωσε ακόμη ότι το Μποδοσάκειο Νοσοκομείο Πτολεμαΐδας θα αποκτήσει ογκολογική κλινική, ώστε οι καρκινοπαθείς της Δυτικής Μακεδονίας να μην αναγκάζονται να μετακινούνται στη Θεσσαλονίκη ή σε άλλες περιοχές για τη θεραπεία τους.
Ο κ. Μητσοτάκης εξέφρασε, επίσης, την πεποίθηση ότι η περιοχή διαθέτει σημαντικές προοπτικές τουριστικής ανάπτυξης. Αναφέρθηκε στο Νυμφαίο, στις λίμνες της περιοχής, στα Γρεβενά, στο χιονοδρομικό κέντρο της Βασιλίτσας και στις επενδύσεις που πραγματοποιούν οι οινοπαραγωγοί στον οινοτουρισμό. Όπως επισήμανε, οι δραστηριότητες αυτές μπορούν να συμβάλουν στη δημιουργία ενός νέου αναπτυξιακού μοντέλου και περισσότερων θέσεων εργασίας.
Παράλληλα, άσκησε κριτική στο ΠΑΣΟΚ για τις προτάσεις παράτασης της λειτουργίας των λιγνιτικών μονάδων. Παρομοίασε τον λιγνίτη με μια επιχείρηση που είναι κερδοφόρα μόνο μία ημέρα τον χρόνο, υποστηρίζοντας ότι ενδέχεται ορισμένες ημέρες να είναι οικονομικότερος, αλλά αυτό δεν τον καθιστά βιώσιμο συνολικά. «Το ζητούμενο δεν είναι αν θα γίνει η απολιγνιτοποίηση, καθώς γίνεται ήδη. Το ζητούμενο είναι πώς θα ολοκληρωθεί και αν υπάρχει σχέδιο για μια δίκαιη μετάβαση», τόνισε.
Αναφερόμενος στις νέες θέσεις εργασίας, σημείωσε ότι η επένδυση της Wonderplant αναμένεται να ολοκληρωθεί μέσα στους επόμενους 12 έως 18 μήνες. Πρόσθεσε ότι η επιχείρηση Tottis πρόκειται να δημιουργήσει ακόμη 200 θέσεις εργασίας, ενώ στάθηκε και στην αναπτυξιακή πορεία της δημοτικής επιχείρησης «Ξινό Νερό». Όπως είπε, ο κύκλος εργασιών της αυξήθηκε από 1,5 εκατ. σε 10 εκατ. ευρώ και ο αριθμός των εργαζομένων της από οκτώ σε 70, με δυνατότητα περαιτέρω ανάπτυξης.
Ο πρωθυπουργός εκτίμησε ότι μέσα στα επόμενα ένα με δύο χρόνια η αγορά εργασίας της Δυτικής Μακεδονίας θα παρουσιάζει μια εντελώς διαφορετική εικόνα. Αναφέρθηκε επίσης στη στήριξη του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, αναγνωρίζοντας την καθυστέρηση στο έργο ΣΔΙΤ για τις φοιτητικές εστίες. Όπως τόνισε, το Πανεπιστήμιο αποκτά σταδιακά ισχυρότερο αποτύπωμα στον ακαδημαϊκό χάρτη, λειτουργώντας ως πόλος γνώσης, καινοτομίας και στήριξης της τοπικής οικονομίας.
Σε ό,τι αφορά την προσέλκυση επενδύσεων, υπογράμμισε ότι η Δυτική Μακεδονία διαθέτει το ευνοϊκότερο καθεστώς ενισχύσεων στη χώρα, σε συνδυασμό με τους πόρους του Προγράμματος Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης. Στα πλεονεκτήματα της περιοχής συμπεριέλαβε την εγγύτητα στη Θεσσαλονίκη και στα λιμάνια, τη σύνδεση με την Εγνατία Οδό και τα μεγάλα δίκτυα, καθώς και τη διαθεσιμότητα εκτάσεων.
Αναγνώρισε την ταλαιπωρία που προκαλούν τα έργα στην Εγνατία Οδό, επισήμανε όμως ότι πρόκειται να πραγματοποιηθούν επενδύσεις ύψους 300 εκατ. ευρώ, οι οποίες θα δημιουργήσουν θέσεις εργασίας στην Ήπειρο και τη Μακεδονία. Άφησε ακόμη ανοιχτό το ενδεχόμενο ανακοίνωσης και άλλων επενδυτικών σχεδίων, χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.
Για τον σιδηρόδρομο, ο κ. Μητσοτάκης ανέφερε ότι τέθηκε ξανά σε λειτουργία η γραμμή Φλώρινα–Θεσσαλονίκη, η οποία παρέμενε ανενεργή επί τέσσερα χρόνια. Εξετάζεται, επίσης, το ενδεχόμενο σύνδεσης της Βιομηχανικής Περιοχής Φλώρινας με τη συγκεκριμένη γραμμή. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι η κατασκευή νέων σιδηροδρομικών γραμμών ή μιας «δυτικής σιδηροδρομικής Εγνατίας» δεν βρίσκεται στον κυβερνητικό σχεδιασμό, καθώς δεν θεωρείται οικονομικά και τεχνικά ρεαλιστική.
Αντίθετα, διαβεβαίωσε ότι η σήραγγα της Κλεισούρας προχωρά και εκτίμησε ότι θα δοθεί στην κυκλοφορία σε λιγότερο από έναν χρόνο, ενισχύοντας τη σύνδεση της Καστοριάς με την Πτολεμαΐδα. Επανέλαβε ακόμη ότι μετά την κατασκευή του τμήματος Πτολεμαΐδα–Ξινό Νερό, ο δρόμος θα επεκταθεί μέχρι τη Φλώρινα.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στο δημογραφικό πρόβλημα. Ο πρωθυπουργός παραδέχθηκε ότι η υπογεννητικότητα δεν αφορά μόνο τη Δυτική Μακεδονία, αλλά ολόκληρη την Ελλάδα και την Ευρώπη, υπογραμμίζοντας ότι δεν υπάρχει «μαγική λύση». Έθεσε ως βασικό στόχο μιας ενδεχόμενης τρίτης κυβερνητικής θητείας τη διάχυση της ανάπτυξης σε κάθε περιοχή της χώρας.
Όπως σημείωσε, για να παραμείνουν οι πολίτες στην περιφέρεια πρέπει να υπάρχουν θέσεις εργασίας συνδεδεμένες με τα συγκριτικά πλεονεκτήματα κάθε τόπου. Στη Δυτική Μακεδονία έδωσε έμφαση στην κτηνοτροφία, στην ανασυγκρότηση των κοπαδιών, στην προσέλκυση νέων ανθρώπων στον κλάδο, στην τυροκομία, στα μικρά οινοποιεία και στις διαφορετικές μορφές ορεινού τουρισμού.
«Δεν θέλουμε τα χωριά μας να είναι μόνο χωριά συνταξιούχων. Θέλουμε να είναι χωριά δυναμικών ανθρώπων, οι οποίοι θα επενδύουν σε νέες δραστηριότητες», ανέφερε. Πρόσθεσε ότι η ύπαρξη εργασίας, εκπαίδευσης και ποιοτικών υπηρεσιών υγείας μπορεί να καταστήσει την περιφέρεια ελκυστική τόσο για τους σημερινούς κατοίκους όσο και για όσους επιθυμούν να επιστρέψουν στον τόπο καταγωγής τους.
Στο πολιτικό σκέλος της συνέντευξης, ο κ. Μητσοτάκης κάλεσε τους πολίτες να αξιολογήσουν την κυβέρνηση βάσει του έργου της. «Ζητώ από τους πολίτες να μας κρίνουν αντικειμενικά γι’ αυτά τα οποία έχουμε κάνει, να μας ασκήσουν κριτική για τις αδυναμίες μας, οι οποίες είναι υπαρκτές και εγώ πρώτος τις αναγνωρίζω, και να συγκρίνουν αυτά που τους λέμε ότι θα κάνουμε με αυτά τα οποία μπορεί να τους υπόσχονται άλλοι», δήλωσε.
Παρομοίασε κάθε υλοποιημένη προεκλογική δέσμευση με μια «σφραγίδα» σε ένα «διαβατήριο αξιοπιστίας», αναφέροντας ως παραδείγματα τον Ε65 και την παράδοση των πέντε σταθμών του Μετρό Καλαμαριάς. Παράλληλα, άσκησε κριτική σε όσους, όπως είπε, στο παρελθόν «εγκαινίαζαν μουσαμάδες» και σήμερα επιδιώκουν πολιτική επιστροφή.
Ο πρωθυπουργός προανήγγειλε ότι στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης θα παρουσιάσει αναλυτικότερα τόσο τον οικονομικό προγραμματισμό του επόμενου έτους όσο και το κυβερνητικό σχέδιο για την επόμενη τετραετία, με ορίζοντα το 2030.
Τόνισε ότι η αποτελεσματικότητα αποτελεί το βασικό κριτήριο των πολιτών, προσθέτοντας όμως ότι εξίσου σημαντικό είναι και το ύφος άσκησης της εξουσίας. Αναγνώρισε ότι ορισμένες παρεμβάσεις θα μπορούσαν να είχαν προχωρήσει ταχύτερα, σημειώνοντας ότι είναι πρόθυμος να ασκήσει ειλικρινή αυτοκριτική, χωρίς όμως να μηδενίζεται το κυβερνητικό έργο.
«Η οικονομία πάει καλά. Το μέρισμα αυτής της ανάπτυξης πρέπει τώρα να φτάσει σε κάθε πολίτη και σε κάθε γωνιά της χώρας. Αυτό είναι για εμένα το στοίχημα της επόμενης τετραετίας», υπογράμμισε.
Ο κ. Μητσοτάκης εκτίμησε ότι ο χρόνος μέχρι τις εκλογές της άνοιξης του 2027 λειτουργεί θετικά για τη Νέα Δημοκρατία, καθώς επιτρέπει στην κυβέρνηση να παρουσιάσει το έργο της. Ανέφερε ότι το Μαμάτσειο Νοσοκομείο θα είναι έτοιμο πριν από το τέλος του 2026, ενώ έχουν εξασφαλιστεί επιπλέον 23 εκατ. ευρώ για την ανακατασκευή του παλαιού κτηρίου.
Παράλληλα, εξαπέλυσε επίθεση στην αντιπολίτευση και ιδιαίτερα στο ΠΑΣΟΚ, κάνοντας λόγο για «σύγχυση, παροχολογία και ενίοτε ασχετοσύνη». Επέκρινε, μεταξύ άλλων, τη στάση του κόμματος απέναντι στην υποψηφιότητα του Γιάννη Στουρνάρα για τη θέση του διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος και την ψήφο του υπέρ της Έλενας Ακρίτα για τη θέση της Αντιπροέδρου της Βουλής.
Κλείνοντας, ο πρωθυπουργός τόνισε ότι πιστεύει στη σημασία των περιφερειακών μέσων ενημέρωσης και στην ανάγκη διεξοδικής εξέτασης των τοπικών προβλημάτων. Χαρακτήρισε τις περιοδείες του επισκέψεις εργασίας, οι οποίες δίνουν τη δυνατότητα στην κυβέρνηση να αξιολογεί όσα έχουν γίνει, να εντοπίζει τις καθυστερήσεις και να επιταχύνει την υλοποίηση των παρεμβάσεων.
Όταν ρωτήθηκε αν θα υπάρξουν νέες ανακοινώσεις για τη Δυτική Μακεδονία στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, περιορίστηκε να απαντήσει: «Λίγη υπομονή».
