Ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων κ. Θεόφιλος Γ΄ δήλωσε αποκλειστικά στο Breitbart News ότι σχεδιάζει να αναλάβει αποστολή με στόχο να συναντήσει τόσο τον Ρώσο Πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν όσο και τον Ουκρανό Πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, προκειμένου να συμβάλει στην εξεύρεση τρόπου για τη διαμεσολάβηση και τον τερματισμό του πολέμου που διεξάγει η Ρωσία στην Ουκρανία, ο οποίος έχει προκαλέσει βαθιά ρήγματα -μεταξύ άλλων- και στην Ορθόδοξη Εκκλησία.
Ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος Γ΄ συναντήθηκε με τον Αμερικανό Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο νωρίτερα αυτό το καλοκαίρι, όπου και του απένειμε μία από τις υψηλότερες τιμητικές διακρίσεις της Ορθόδοξης Εκκλησίας, τον Μεγαλόσταυρο του Τάγματος του Παναγίου Τάφου. Ο Προκαθήμενος της Ορθόδοξης Εκκλησίας των Ιεροσολύμων έφυγε επίσης από τον Λευκό Οίκο έχοντας την ευλογία του Τραμπ να συμβάλει στη διαμεσολάβηση για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Κατά την πιο πρόσφατη επίσκεψη του Breitbart News στην Ελλάδα, τον Αύγουστο, ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος Γ΄ συμφώνησε να παραχωρήσει συνέντευξη απαντώντας γραπτώς σε ερωτήσεις που του υποβλήθηκαν στον Ναό της Αναστάσεως, στα Ιεροσόλυμα του Ισραήλ, με την προοπτική μιας εκτενέστερης επίσκεψης και μιας δια ζώσης συνέντευξης σε μεταγενέστερο χρόνο.
Ερωτηθείς σχετικά με τον δικό του ρόλο, καθώς και με τον ρόλο του Πατριαρχείου στην προσπάθεια επούλωσης του ρήγματος στους κόλπους της Ορθόδοξης Εκκλησίας, το οποίο βρίσκεται στο επίκεντρο του ρωσο-ουκρανικού πολέμου, ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος Γ΄ δήλωσε ότι το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων «κατέχει μοναδική θέση στον χριστιανικό κόσμο».
«Εδώ αποκαλύφθηκε για πρώτη φορά η Εκκλησία», δήλωσε ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος Γ΄ στο Breitbart News. «Το Πατριαρχείο αναγνωρίζεται παγκοσμίως ως η “Μητέρα Εκκλησία”, καθώς επίσης και ως η Εκκλησία των Αγίων Τόπων, η Εκκλησία που διακονεί στους τόπους όπου έλαβαν χώρα τα γεγονότα της σωτηρίας του ανθρωπίνου γένους. Ως εκ τούτου, η αποστολή του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων δεν περιορίζεται σε μια συγκεκριμένη Εκκλησία ούτε αποκλειστικά στη φροντίδα ορισμένων ιερών τόπων. Η ευθύνη αυτής της Εκκλησίας είναι πολύ ευρύτερη. Το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων αποτελεί σημείο αναφοράς για την ενότητα, τον διάλογο και την ειρηνική συνύπαρξη μεταξύ των λαών. Αυτό το βιώνουμε καθημερινά στους Αγίους Τόπους και επιδιώκουμε να στηρίζουμε εκείνους που βρίσκονται σε περιοχές του κόσμου οι οποίες πλήττονται από διχόνοια και συγκρούσεις. Η διακονία της συμφιλίωσης, τόσο στον τόπο μας όσο και παγκοσμίως, αποτελεί σήμερα τη μεγαλύτερη πρόκληση και τη μεγαλύτερη ευθύνη μας».
Ο Πατριάρχης ανέφερε ότι και ο προσωπικός του ρόλος είναι «μοναδικός» και ότι πιστεύει πως, με την υποστήριξη του Τραμπ στις προσπάθειες αυτές και με την ανάληψη ρόλου διαμεσολαβητή, μπορεί να συμβάλει στην επίτευξη της ειρήνης στην Ουκρανία, υπηρετώντας ως «ειρηνοποιός».
«Ως Πατριάρχης, έχω έναν μοναδικό ρόλο. Η κλήση μου είναι πρωτίστως να λατρεύω τον Θεό, αλλά οφείλω επίσης να ποιμαίνω το ποίμνιό μου — είτε αυτό είναι ο γηγενής πληθυσμός είτε οι προσκυνητές», δήλωσε ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος Γ΄ στο Breitbart News. «Ωστόσο, ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων είναι επίσης ειρηνοποιός. Οι θρησκευτικοί ηγέτες σε ολόκληρο τον κόσμο διαθέτουν την πνευματική και ηθική εξουσία να παρεμβαίνουν σε συγκρούσεις και να προάγουν την ειρήνη με τρόπους που λίγοι άλλοι μπορούν. Τα διδάγματα που αντλούμε από τη διακονία μας μάς διδάσκουν να ακούμε με προσοχή, ενώ οι ηγετικές μας θέσεις μάς επιτρέπουν να αναδεικνύουμε τη φωνή των καταπιεσμένων.
»Ένιωσα βαθιά ταπεινός και συγκινημένος όταν έλαβα τον Ιούνιο την υποστήριξη του Προέδρου Τραμπ, προκειμένου να υπηρετήσω ως διαμεσολαβητής και να συμβάλω στην εξεύρεση λύσης σε αυτή τη σύγκρουση. Είμαι βαθύτατα ευγνώμων για τη στήριξή του σε αυτό το ζήτημα. Είμαι επίσης ευγνώμων για την υποστήριξη που έχει λάβει αυτή η αποστολή από το Ελληνικό Κράτος και από την Α.Θ.Π. τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο.
«Εμείς και το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων είμαστε αφοσιωμένοι στην πνευματική αποστολή της συμφιλίωσης μεταξύ των λαών της Ουκρανίας και της Ρωσίας. Στο πνεύμα του ονόματος του φίλου μου, του μακαριστού Πάπα Φραγκίσκου, θυμάμαι τα λόγια του Αγίου Φραγκίσκου της Ασίζης: “Κύριε, κάνε με όργανο της ειρήνης Σου”.
«Μέσα από θερμή προσευχή, με τη χάρη του Θεού, με τη στήριξη της διεθνούς κοινότητας και ενισχυμένοι από την προθυμία όλων των πλευρών να ακούσουν ενεργά και να επαναπροσανατολίσουν την προσοχή μας προς την ευημερία όλων, προσεύχομαι ώστε το Πατριαρχείο να μπορέσει να συμβάλει στην επικράτηση της ειρήνης στην Ουκρανία».
Ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων διευκρινίζει ότι «ο ρόλος μου δεν είναι πολιτικός. Αντιθέτως, ως θρησκευτικός ηγέτης, καθήκον μου είναι να διατηρώ ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας και να υπενθυμίζω στους ισχυρούς τις αρετές του διαλόγου, της αγάπης και της ειρηνοποιού προσπάθειας».
Ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος Γ΄ δήλωσε επίσης στο Breitbart News ότι εργάζεται για τον προγραμματισμό, στο προσεχές διάστημα, συναντήσεων τόσο με τον Πούτιν όσο και με τον Ζελένσκι, με τους οποίους ελπίζει να έχει έναν «εποικοδομητικό διάλογο», συμβάλλοντας έτσι στην επίτευξη της ειρήνης στον Ορθόδοξο κόσμο.
«Σε αυτό το πνεύμα, εργαζόμαστε για τη συνάντηση τόσο με τον Πρόεδρο Πούτιν όσο και με τον Πρόεδρο Ζελένσκι, στο πλαίσιο αυτών ακριβώς των προσπαθειών», ανέφερε. «Ο Πρόεδρος Πούτιν είναι πιστό και ενεργό μέλος της Ορθόδοξης Εκκλησίας και ο Πρόεδρος Ζελένσκι είναι άνθρωπος με πνευματικές αναζητήσεις και πίστη. Και οι δύο Πρόεδροι φέρουν σημαντικές ευθύνες και προσβλέπουμε με ιδιαίτερο ενδιαφέρον στη συνεργασία μαζί τους, ώστε να ανοίξουν δίαυλοι επικοινωνίας και να αναπτυχθεί ένας εποικοδομητικός διάλογος».
Ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος Γ΄ δήλωσε ακόμη στο Breitbart News ότι «είναι απίστευτα οδυνηρό» να βλέπει δύο κατεξοχήν Ορθόδοξα έθνη — την Ουκρανία και τη Ρωσία — να πολεμούν μεταξύ τους και ότι η Εκκλησία «υποφέρει» εξαιτίας αυτού του πολέμου.
«Είμαστε καλεσμένοι να ζούμε αρμονικά ο ένας με τον άλλον και θρηνούμε για κάθε διχόνοια μεταξύ των Ορθοδόξων Εκκλησιών. Ο Απόστολος Παύλος μάς υπενθυμίζει στην Α΄ προς Κορινθίους, κεφάλαιο 12, στίχος 21: “Δεν μπορεί το μάτι να πει στο χέρι: Δεν σε χρειάζομαι”, ούτε πάλι το κεφάλι στα πόδια: “Δεν σας χρειάζομαι”. Ο Απόστολος Παύλος μάς διδάσκει ότι είμαστε αλληλένδετοι και ότι οφείλουμε να φροντίζουμε ο ένας τον άλλον, γράφοντας στον στίχο 26: “Και αν πάσχει ένα μέλος, συμπάσχουν όλα τα μέλη· αν δοξάζεται ένα μέλος, συγχαίρουν όλα τα μέλη”.
«Μέσα από αυτόν τον πόλεμο, η Εκκλησία υποφέρει», είπε. «Ως αδέλφια, βεβαίως, διαφωνούμε και ενίοτε ερχόμαστε σε αντιπαράθεση. Όμως πρέπει πάντοτε να έχουμε επίγνωση της θεμελιώδους ενότητάς μας και να καταβάλλουμε σοβαρές προσπάθειες για την αποκατάσταση των σχέσεών μας όταν προκύπτουν διαφωνίες.
«Αρχίσαμε αυτό το δύσκολο και σημαντικό έργο το 2020, υπό την αιγίδα της Αυτού Μεγαλειότητος του Βασιλέως Αμπντάλα Β΄ της Ιορδανίας — του Χασεμίτη θεματοφύλακα των μουσουλμανικών και χριστιανικών Αγίων Τόπων στην Αγία Γη — κατά την Αδελφική Συνάντηση του Αμμάν για τον Διάλογο και την Ενότητα, όπου Πατριάρχες και Προκαθήμενοι Ορθοδόξων Εκκλησιών συγκεντρώθηκαν για μια αδελφική συζήτηση», δήλωσε ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος, αναφερόμενος στη γνωστή προσπάθεια «σύναξης» των Προκαθημένων της Ορθοδοξίας τον Φεβρουάριο του 2020, στην οποία τελικώς συμμετείχαν ο ίδιος, καθώς και ο Πατριάρχης Μόσχας Κύριλλος, ο μακαριστός Πατριάρχης Σερβίας κυρός Ειρηναίος και ο Μητροπολίτης Τσεχίας και Σλοβακίας κ. Ροστισλάβ. Οι υπόλοιπες Εκκλησίες απείχαν και όσες συμμετείχαν (Πατριαρχείο Ρουμανίας), έστειλαν αντιπροσωπεία.
«Είναι ελπίδα και προσευχή μου να συνεχίσουν να πραγματοποιούνται τέτοιες συναντήσεις, ώστε η Εκκλησία να μπορεί να αποτελεί πηγή ειρήνης και όχι αιτία διχασμού».
Όταν ρωτήθηκε τι θα απαιτηθεί για την επίτευξη της ειρήνης στην Ουκρανία, ο Πατριάρχης είπε ότι είναι σημαντικό οι ηγέτες «να ξεκινήσουν από τα βασικά».
«Ως Εκκλησία, πρέπει να εργαστούμε για να θεραπεύσουμε τις πληγές μέσα στην Ορθόδοξη Εκκλησία, ώστε οι αδελφικοί μας δεσμοί να καταστούν και πάλι ισχυροί. Ως χώρες, προσεύχομαι ώστε η Ρωσία και η Ουκρανία να βρουν τα μέσα για να εισέλθουν σε διάλογο, εστιάζοντας όχι μόνο στον τερματισμό των εχθροπραξιών, αλλά και στην ευημερία τόσο των Ουκρανών όσο και των Ρώσων», δήλωσε ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος Γ΄.
«Το 2023, κατά τη διάρκεια επίσημης επίσκεψής μου στο Βατικανό, όπου συναντήθηκα με τον μακαριστό Πάπα Φραγκίσκο, δεσμεύτηκα προσωπικά, όπως και το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων, να συνδράμουμε οποιαδήποτε και όλες τις πλευρές στην πορεία προς τη συμφιλίωση. Αυτή είναι η πνευματική μας αποστολή.
»Υπάρχει μία λέξη που θέλω να τονίσω, και αυτή είναι η λέξη “πορεία”. Δεν πιστεύω ότι η συμφιλίωση και η ειρήνη μπορούν να επιτευχθούν από τη μια μέρα στην άλλη, όμως πρέπει να αρχίσουμε τη διαδικασία. Ας ξεκινήσουμε από τα βασικά.
»Εκείνοι που βρίσκονται στην εξουσία πρέπει να είναι πρόθυμοι να ακούν ενεργά ο ένας τον άλλον. Εξίσου, όμως, κρίσιμο είναι να ακούμε τις φωνές των οικογενειών, των παιδιών και των κοινοτήτων που υποφέρουν. Πρέπει να ακούμε τις ιστορίες εκείνων που επιθυμούν να μορφώσουν τα παιδιά τους, να ζήσουν ειρηνικά, να λατρεύουν ελεύθερα τον Θεό και να αισθάνονται ότι ανήκουν σε μια κοινότητα.
»Αυτό απαιτεί να απομακρυνθούμε από την επιδίωξη οριακών κερδών στο πεδίο της μάχης και να στραφούμε προς το όραμα του μέλλοντος και για τις δύο χώρες, μέσα από τα μάτια εκείνων που βρίσκονται μακριά από τους διαδρόμους της εξουσίας — μέσα από τα μάτια των γονέων που προσπαθούν να οικοδομήσουν ένα μέλλον για τα παιδιά τους».
Ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος Γ΄ δήλωσε επίσης στο Breitbart News ότι ο ίδιος και οι εκκλησιαστικοί ηγέτες ελπίζουν εξίσου στην επίτευξη ειρήνης στο Ιράν και στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής.
«Στα Ιεροσόλυμα έχουμε κουραστεί από τον πόλεμο. Οι εκκλησίες μας στη Γάζα μόλις είχαν αρχίσει να μαζεύουν τα κομμάτια τους, όταν ιρανικοί πύραυλοι και ρουκέτες άρχισαν να διασχίζουν τον ουρανό, ενώ το ισραηλινό σύστημα Iron Dome βρισκόταν σε δράση. Οι αδελφοί μου Πατριάρχες και Προκαθήμενοι των Εκκλησιών των Αγίων Τόπων εξέδωσαν ανακοίνωση, χαρακτηρίζοντας την κατάσταση “έναν αδυσώπητο κύκλο θανάτου, καταστροφής και τρομακτικού πόνου”. Και σε ό,τι σας αφορά, θυμάμαι όσα γράψαμε από κοινού το Πάσχα για αυτή τη σύγκρουση».
Στη συνέχεια παρέθεσε από το πασχαλινό του μήνυμα σχετικά με τον πόλεμο στο Ιράν, όπου τάχθηκε υπέρ του τερματισμού της αιματοχυσίας.
«Σε συμφωνία με αυτή τη βαθιά αλήθεια, καλούμε τους πιστούς και όλους τους ανθρώπους καλής θελήσεως να εργάζονται και να προσεύχονται αδιάκοπα για την ανακούφιση των αμέτρητων πληθυσμών σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή και πέρα από αυτήν, οι οποίοι υποφέρουν βαριά από τις καταστροφικές συνέπειες αυτού του πολέμου», αναφέρει το πασχαλινό μήνυμα του Θεοφίλου Γ΄. «Παρομοίως, τους καλούμε να υποστηρίξουν και να μεσολαβήσουν για τον άμεσο τερματισμό της αιματοχυσίας και για την τελική επικράτηση της δικαιοσύνης και της ειρήνης σε ολόκληρη την πολύπαθη από τον πόλεμο περιοχή μας, αρχίζοντας από την Ιερουσαλήμ και εκτεινόμενη έως τη Γάζα, τον Λίβανο και ολόκληρη την Αγία Γη· έως τα κράτη του Κόλπου και την Τεχεράνη· και έως τα πέρατα της οικουμένης».
Ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος Γ΄ πρόσθεσε, σε δήλωσή του προς το Breitbart News σχετικά με το ζήτημα αυτό: «Προσευχόμαστε ώστε όσοι βρίσκονται στην εξουσία να συνεχίσουν να διαθέτουν το θάρρος, την αποφασιστικότητα και τη δύναμη να επιδεικνύουν αυτοσυγκράτηση και να αφοσιωθούν σε αυτό το δύσκολο έργο της διαπραγμάτευσης και της συμφιλίωσης».
Ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος Γ΄ δήλωσε ακόμη στο Breitbart News ότι ο Τραμπ μπορεί να διαδραματίσει εξαιρετικά σημαντικό ρόλο στην επίτευξη της ειρήνης στην Ουκρανία, στο Ιράν και ευρύτερα στον κόσμο. Ανέφερε ότι οι Ορθόδοξοι ηγέτες «βλέπουν σε αυτόν τον προστάτη των χριστιανών» σε ολόκληρο τον κόσμο και απηύθυνε προς τον Πρόεδρο ένα μήνυμα παραθέτοντας λόγια του Ιησού Χριστού.
«Ο Πρόεδρος Τραμπ είναι ένας από τους ισχυρότερους ηγέτες στον κόσμο», δήλωσε ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος Γ΄. «Δεν διαθέτει ένα μαγικό ραβδί που μπορεί να κινήσει και να φέρει την ειρήνη, όμως το αξίωμά του, η επιρροή του, το κύρος του και η εξουσία του τον καθιστούν ζωτικής σημασίας και κεντρικό πρόσωπο στην εδραίωση της ειρήνης.
»Βλέπουμε ξεκάθαρα την επιρροή του και όσα κάνει για τους χριστιανούς σε ολόκληρο τον κόσμο — βλέπουμε σε αυτόν τον προστάτη των χριστιανών. Δεν pretendo να υποκαταστήσω τους πολυάριθμους και αξιότιμους συμβούλους του, αλλά, εάν επρόκειτο να δώσω συμβουλή ως Πατριάρχης Ιεροσολύμων, θα ήταν να ενδυναμώσει εκείνους που εργάζονται για τον τερματισμό της σύγκρουσης, ώστε να βρουν την ελπίδα.
»Η ελπίδα αυτή δεν αφορά μόνο την παύση των μαχών, αλλά και το όραμα μιας κατάστασης όπου οι κοινότητες θα ανοικοδομηθούν, οι οικογένειες θα επανενωθούν και τα παιδιά θα έχουν ένα ασφαλές μέλλον.
»Στα Ιεροσόλυμα, όταν η σύγκρουση μοιάζει αδύνατο να ξεπεραστεί, φτάνουμε στο Πάσχα. Εκείνη την περίοδο, μας υπενθυμίζεται να επιλέγουμε την ελπίδα και μας υπενθυμίζεται η δύναμή της. Είναι βαθιά ριζωμένη μέσα μας η ελπίδα της Αναστάσεως για την αιώνια ζωή, ναι, αλλά και μια μεταμορφωτική ελπίδα για τον κόσμο στον οποίο ζούμε, ώστε όλοι να μπορούμε να ζούμε μέσα στην ειρήνη του Χριστού.
»Θα ήθελα να αφήσω στον Πρόεδρο Τραμπ τα λόγια του Χριστού: “Μακάριοι οι ειρηνοποιοί”».
