Με λαμπρότητα η Αρχόντισσα Καστοριά τίμησε τον προστάτη και πολιούχο της, Άγιο Μεγαλομάρτυρα Μηνά τον Θαυματουργό, και μαζί γιόρτασε την επέτειο των 113 χρόνων από την απελευθέρωσή της από τον τουρκικό ζυγό (1912).
Οι ακολουθίες της γιορτής τελούνται στο Ιερό Μεταβυζαντινό Παρεκκλήσι Παναγίας Μουζεβίκης (Άγιος Μηνάς), όπου σώζεται περίφημη αγιογραφία του Αγίου.
Φέτος, στις λατρευτικές εκδηλώσεις συμμετείχαν, κατόπιν προσκλήσεως του Μητροπολίτη Καστορίας κ. Καλλινίκου, ο Μητροπολίτης Αλεξανδρούπολης κ. Άνθιμος και ο Επίσκοπος Τανάγρας κ. Απόστολος, βοηθός Επίσκοπος της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών και του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερωνύμου Β’.
Υποδοχή και Εσπερινός
Την παραμονή της γιορτής, αφού πραγματοποιήθηκε η υποδοχή του Ιερού Λειψάνου του Αγίου Μηνά μπροστά από το Ιερό Παρεκκλήσι, στη συνέχεια τελέστηκε ο Πολυαρχιερατικός Εσπερινός, χοροστατούντος και ομιλούντος του Επισκόπου Τανάγρας κ. Αποστόλου και συλλειτουργούντων των δύο Μητροπολιτών.
Αρχιερατικό Συλλείτουργο
Την κυριώνυμη ημέρα τελέστηκαν ο Όρθρος και το Αρχιερατικό Συλλείτουργο, προεξάρχοντος και ομιλούντος του Μητροπολίτη Αλεξανδρούπολης, Τραϊανουπόλεως και Σαμοθράκης κ. Ανθίμου, και συλλειτουργούντων του Μητροπολίτη κ. Καλλινίκου και του Επισκόπου Τανάγρας κ. Αποστόλου.
Τους τρεις Μητροπολίτες πλαισίωσαν ο Αρχιμανδρίτης Νεκτάριος Κακουλίδης, ο πρωτοπρεσβύτερος π. Λάμπρος Αραμπατζής από τη Μητρόπολη Αλεξανδρούπολης, καθώς και οι διάκονοι των Μητροπολιτών π. Παντελεήμων και π. Νικόδημος.
Στο κήρυγμά του ο Μητροπολίτης κ. Άνθιμος μίλησε για τον Άγιο Μηνά και για τον τίτλο «Μεγαλομάρτυρας» που του έχει αποδώσει η Εκκλησία.
Στη συνέχεια, μέσα από παραδείγματα, τόνισε ότι ο Θεός καλεί τον άνθρωπο στο δικό Του μεγαλείο, για να γίνει μεγάλος, να γίνει κληρονόμος της Βασιλείας Του και «κατά χάρη θεός», συμμετέχοντας στη θεία ζωή και δόξα.
Η Εκκλησία μας δεν ξεχνά το χρέος της προς τους μεγάλους στρατιωτικούς αγίους και μάρτυρες, οι οποίοι με τη θυσία και τη μαρτυρία τους ανέδειξαν το αληθινό μεγαλείο του ανθρώπου, πλασμένου για να ζει σε κοινωνία με τον Θεό.
Ο Μητροπολίτης υπογράμμισε επίσης τη σημασία της πνευματικής μεγαλοσύνης για τον ελληνικό λαό, που γνωρίζει από μεγαλείο, αγιότητα και ανδρεία. Ως έθνος με βαθιές ρίζες πίστης και αξιών, είμαστε όλοι καλεσμένοι να διατηρούμε ζωντανά αυτά τα ιδανικά, που αποτελούν την ουσία της χριστιανικής και εθνικής μας ταυτότητας.
Τέλος, ευχαρίστησε τον Μητροπολίτη κ. Καλλίνικο για την πρόσκληση να βρεθεί στην Καστοριά αυτή τη μεγάλη και σημαντική ημέρα για τον Μεγάλο Άγιο.
Κατά την απόλυση της Θείας Λειτουργίας, αφού ευλογήθηκαν τα εορταστικά κόλλυβα, ο Μητροπολίτης κ. Καλλίνικος τόνισε την ανάγκη ανάδειξης και ανακαίνισης του Ιερού Παρεκκλησίου της Παναγίας Μουζεβίκης, που φιλοξενεί τον Άγιο Μηνά, με τρόπο αντάξιο της ιστορικής σημασίας του ναού αυτού.
Στη συνέχεια, ευχαρίστησε τον Μητροπολίτη κ. Άνθιμο και τον Επίσκοπο κ. Απόστολο που ήρθαν στη μικρή αλλά ιστορική και λαμπρή πόλη της Καστοριάς, καθώς και τους παριστάμενους άρχοντες και όλο το εκκλησίασμα που προσήλθε στο Ιερό Παρεκκλήσι για να τιμήσει τον Πολιούχο και Ελευθερωτή Άγιο Μηνά.
Τέλος, ευχήθηκε σε όλο το εκκλησίασμα, σε όλους τους Καστοριανούς και τις Καστοριανές, καθώς και σε ολόκληρο τον Ελληνισμό όπου γης, χρόνια πολλά για τη σημερινή ημέρα.
Ιερά Λιτανεία
Αμέσως μετά σχηματίστηκε μια μεγαλοπρεπής λιτανευτική πομπή.
Προπορεύονταν το λάβαρο του Ελευθερωτή Αγίου Μηνά και η ελληνική σημαία, ακολουθούμενα από τους σημαιοφόρους των σχολείων της Καστοριάς, τα μέλη των Πολιτιστικών Συλλόγων και Ομίλων της πόλης, όλοι ντυμένοι με παραδοσιακές στολές, καθώς και ο Ελληνικός Ερυθρός Σταυρός και άλλα σωματεία.
Στη συνέχεια, τα παιδιά από το σύστημα προσκόπων Καστοριάς και η Φιλαρμονική του Στρατού συνόδευαν την Ιερή Εικόνα του Στρατηλάτη Αγίου Μηνά, την οποία πλαισίωνε άγημα του στρατού.
Ακολουθούσαν οι ιερείς με το Ιερό Ευαγγέλιο και τα Ιερά Λείψανα του Αγίου, οι διάκονοι, οι τρεις Αρχιερείς, οι άρχοντες και ο λαός.
Η Ιερή Πομπή κατευθύνθηκε προς τον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό, όπου την Ιερή Εικόνα και τα λείψανα του Αγίου υποδέχθηκαν πανηγυρικές καμπανοκρουσίες και οι ιερείς του ναού.
Εκεί πραγματοποιήθηκε η υποδοχή του εκπροσώπου της Ελληνικής Κυβέρνησης, Υφυπουργού Εθνικής Άμυνας κ. Αθανασίου Δαβάκη, τον οποίο συνόδευε ο ένδοξος Αρχηγός του Ελληνικού Στρατού, Αντιστράτηγος κ. Γεώργιος Κωστίδης.
Ακολούθησε η έπαρση της ελληνικής σημαίας από τον κ. Υφυπουργό και τον Μητροπολίτη Καστοριάς, καθώς και η ανάκρουση του Εθνικού Ύμνου.
Δοξολογία, Επιμνημόσυνη Δέηση και Παρέλαση
Στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό τελέστηκε η πανηγυρική Δοξολογία για την απελευθέρωση της πόλης και διαβάστηκε η ευχαριστήρια ευχή από τον Μητροπολίτη Καστοριάς, παρουσία του Υφυπουργού, του ένδοξου Αρχηγού του Ελληνικού Στρατού, καθώς και όλων των Αρχών, Φορέων, Διευθυντών των Σωμάτων Ασφαλείας, Αντιδημάρχων, Περιφερειακών και Δημοτικών Συμβούλων, μαθητών και μαθητριών, συλλόγων, στρατιωτικών και εκπροσώπων δημοσίων φορέων.
Μετά τη Δοξολογία, ο Μητροπολίτης κ. Καλλίνικος απηύθυνε λόγο προς τον εκπρόσωπο της Ελληνικής Κυβέρνησης, λέγοντας μεταξύ άλλων:
«Σαν σήμερα, 11 Νοεμβρίου 1912, η Καστοριά ελευθερώθηκε, μετά από 527 χρόνια οθωμανικής κατοχής, από τον Ελληνικό Στρατό, με την ευλογία του Αγίου Μηνά του Μεγαλομάρτυρα.
Όταν επικαλούμαστε την ευλογία του Αγίου Μηνά, δεν το κάνουμε τυπικά, ούτε πρόκειται για μια απλή σύμπτωση ότι η γιορτή του συμπίπτει με την απελευθέρωση της πόλης.
Η σύνδεσή του με την ελευθερία της Καστοριάς είναι ουσιαστική, για τους εξής λόγους:
Ο Άγιος Μηνάς υπήρξε ασκητής και μάρτυρας της Εκκλησίας. Ήταν βετεράνος στρατιώτης της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, που δεν άντεξε τις αδικίες εις βάρος των Χριστιανών και ομολόγησε την πίστη του, ελέγχοντας το ψέμα που εκφραζόταν μέσα από τον εκφυλισμό και τη βία.
Ως Άγιος, εκφράζει με τον καλύτερο τρόπο την ελληνορθόδοξη παράδοσή μας, η οποία με το μαρτυρικό της ήθος και την αγάπη για την αλήθεια κράτησε ζωντανή την Πατρίδα μας —και ειδικά την Καστοριά— για πάνω από μισή χιλιετία δουλείας, ως μια ελληνορθόδοξη πόλη. Χωρίς αυτήν την παράδοση, δεν είναι βέβαιο αν η Καστοριά θα ήταν σήμερα ελληνική.
Οι στρατιωτικοί γνωρίζουν ότι, για να μπορέσει ένα στράτευμα να αντισταθεί σε έναν ισχυρότερο και πολυπληθέστερο αντίπαλο, χρειάζεται το ηθικό που απορρέει από την υπεράσπιση μιας ταυτότητας.
Γι’ αυτό ο Άγιος Μηνάς, ως ορθόδοξος μάρτυρας, υπήρξε ελευθερωτής πριν από τα Ελευθέρια της Καστοριάς, κρατώντας άσβεστο το φρόνημα και τη συνείδηση των Καστοριανών· υπήρξε ελευθερωτής και κατά τα Ελευθέρια, που συνέπεσαν με τη γιορτή του· και θέλουμε να παραμένει ελευθερωτής και μετά τα Ελευθέρια, στην περίοδο ειρήνης που ζούμε.
Τα θαύματά του —η αποκάλυψη και τιμωρία ενός φιλάργυρου φονιά, η διόρθωση ενός φιλάργυρου χριστιανού, η αποκάλυψη ενός επίορκου και η υπεράσπιση μιας κοπέλας από βιαστή— φανερώνουν τις κοινωνικές αρχές και ευαισθησίες του Αγίου Μηνά και της ελληνορθόδοξης παράδοσής μας.
Γι’ αυτό και τον επικαλούμαστε, να μας διατηρεί ελεύθερους από τις επιδράσεις των ανόητων, απάνθρωπων και αφύσικων κοσμοθεωριών που κατακλύζουν την πατρίδα μας μέσα από την προπαγάνδα, και να μας ενισχύει στην οικοδόμηση μιας κοινωνίας ισότητας και αγάπης.
Με αυτή τη σύντομη αναφορά στον Ελευθερωτή της Καστοριάς, Άγιο Μηνά, καλωσορίζουμε στην πόλη μας τον αξιότιμο εκπρόσωπο της Ελληνικής Κυβέρνησης, Υφυπουργό Άμυνας κ. Αθανάσιο Δαβάκη, και τον ένδοξο Αρχηγό του Γενικού Επιτελείου Στρατού και τέκνο της Καστοριάς, Στρατηγό Γεώργιο Κωστίδη, και τους ευχόμαστε να προσφέρουν τα μέγιστα στην Πατρίδα μας από τις υπεύθυνες θέσεις τους.
Σε όλους δε τους Καστοριανούς, όπου γης, ευχόμαστε κάθε αγαθή πρόοδο στην Καστοριά, μέσα σε αγάπη και ελευθερία.»
Στη συνέχεια, οι Αρχιερείς και οι Άρχοντες κατευθύνθηκαν στην Πλατεία Μακεδονομάχων, όπου τελέστηκε η Επιμνημόσυνη Δέηση και η κατάθεση στεφάνων.
Ακολούθησε η μεγάλη μαθητική και στρατιωτική παρέλαση.
Να σημειωθεί ότι οι ιερές ακολουθίες, η λιτανεία και η παρέλαση μεταδόθηκαν ζωντανά σε όλο τον κόσμο από τον εκκλησιαστικό τηλεοπτικό σταθμό «4Ε» και τους ραδιοφωνικούς σταθμούς των Ιερών Μητροπόλεων Καστοριάς «Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος» και Αλεξανδρούπολης «Ράδιο Ελπίδα».
Για να δείτε τις φωτογραφίες από το Αρχιερατικό Συλλείτουργο πατήστε τον σύνδεσμο ΕΔΩ
Για να δείτε τις φωτογραφίες από τη Λιτανεία και τη Δοξολογία πατήστε τον σύνδεσμο ΕΔΩ
