Με ιδιαίτερη λαμπρότητα, σύμφωνα με τη μακραίωνη εκκλησιαστική τάξη και παράδοση, εορτάστηκε την Τρίτη, 1 Σεπτεμβρίου 2026, στο Οικουμενικό Πατριαρχείο, η αρχή της Ινδίκτου – η εκκλησιαστική πρωτοχρονιά – και η Σύναξη της Υπεραγίας Θεοτόκου της Παμμακαρίστου, της οποίας η πανίερη εικόνα φυλάσσεται στον Πάνσεπτο Πατριαρχικό Ναό. Η Μητέρα Εκκλησία έχει αφιερώσει την ημέρα αυτή, από το 1989, και στην προσευχή υπέρ της προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος.
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ. Βαρθολομαίος χοροστάτησε στη Θεία Λειτουργία, συγχοροστατούντων των Αρχιερέων Γέροντος Χαλκηδόνος κ. Εμμανουήλ, Γέροντος Δέρκων κ. Αποστόλου, Γέροντος Πριγκηποννήσων κ. Δημητρίου, Καρπάθου και Κάσου κ. Αμβροσίου, Μιλήτου κ. Αποστόλου, Προικοννήσου κ. Ιωσήφ, Φιλαδελφείας κ. Μελίτωνος, Σεβαστείας κ. Σεραφείμ, Μυριοφύτου και Περιστάσεως κ. Ειρηναίου, Μύρων κ. Χρυσοστόμου, Λαοδικείας κ. Θεοδωρήτου, Ειρηνουπόλεως κ. Νικάνδρου, Ρόδου κ. Κυρίλλου, Κρήνης κ. Κυρίλλου, Καλλιουπόλεως και Μαδύτου κ. Στεφάνου, Μπουένος Αϊρες κ. Ιωσήφ, Κυδωνιών κ. Αθηναγόρα, Σουηδίας καί πάσης Σκανδιναυΐας κ. Κλεόπα, Καναδά κ. Αποστόλου, Ίμβρου και Τενέδου κ. Κυρίλλου, Σαράντα Εκκλησιών κ. Ανδρέα, Προύσης κ. Ιωακείμ, Ντένβερ κ. Κωνσταντίνου, Σελευκείας κ. Θεοδώρου, και Αγκύρας κ. Γρηγορίου.
Στο εφετεινό οικολογικό Μήνυμά του ο Οικουμενικός Πατριάρχης αναφέρεται στις περιβαλλοντικές πρωτοβουλίες που ανέλαβε το Οικουμενικό Πατριαρχείο, ήδη από την δεκαετία του ’80, για την ευαισθητοποίηση της παγκόσμιας κοινής γνώμης, και τόνισε ότι η Πρωτόθρονη Εκκλησία της Ορθοδοξίας θα συνεχίσει προς την κατεύθυνση αυτή. Σε άλλο σημείο ο Πατριάρχης τονίζει:
“Είμεθα βέβαιοι ότι η ανάδειξις των θρησκευτικών και ηθικών διαστάσεων της οικολογικής απειλής θα οδηγήση εις την συνειδητοποίησιν της αξονικής σημασίας της «οικολογικής ευθύνης». Επί τέλους, ο άνθρωπος πρέπει να παύση να δρα ως να μη εγνώριζε και να αποβάλη οριστικώς την ψευδαίσθησιν ότι ο πλανήτης γη δύναται εις το διηνεκές να υπερβαίνη τας ανθρωπογενείς επιβαρύνσεις και καταστροφάς, ότι η φύσις έχει την δύναμιν να ανανεώνεται αφ’ εαυτής. Το ήθος της ευθύνης διά την προστασίαν του φυσικού περιβάλλοντος οφείλει να εκφράζεται εις παγκόσμιον, εθνικόν, τοπικόν και προσωπικόν επίπεδον. Επαναλαμβάνομεν και πάλιν, ότι η ανάπτυξις οικολογικής ευθύνης είναι «κατηγορική προστακτική» διά την ανθρωπότητα, ενώπιον της μεγαλυτέρας απειλής, την οποίαν εκλήθη αύτη να αντιμετωπίση εις ολόκληρον την ιστορικήν της διαδρομήν.
Προφανέστατα, με κυρίαρχον το ανθρωπολογικόν πρότυπον, το οποίον εκπροσωπεί ο «άφρων πλούσιος» του Ευαγγελίου (Λουκ. ιβ΄, 17-21), με το «καθελώ μου τας αποθήκας και μείζονας οικοδομήσω, και συνάξω εκεί πάντα τα γενήματά μου και τα αγαθά μου», και το «ψυχή, έχεις πολλά αγαθά κείμενα εις έτη πολλά· αναπαύου, φάγε, πίε, ευφραίνου», η ανθρωπότης υπονομεύει το μέλλον της και αφανίζει τον «οίκον» της. Αι «νεωτερικαί αμαρτίαι» της ανθρωπότητος εδημιούργησαν, και συνεχίζουν να το πράττουν, νέους διχασμούς και διασπάσεις μεταξύ ανθρώπου και φύσεως. Ο σύγχρονος «ανθρωποθεός» εμμένει εις την γεωκτονίαν, αγνοεί μέτρα και όρια εν ονόματι γεωπολιτικών σχεδιασμών και οικονομικών συμφερόντων, του καταναλωτισμού και της ικανοποιήσεως, ουσιαστικώς ακο-ρέστων, αναγκών, αλλά και, βαθύτερον, λόγω εσωτερικών βιωματικών και αξιακών ανατροπών. Αι επιπτώσεις μιάς παγκοσμίου κυριαρχίας της βουλήσεως χειραγωγήσεως, εργαλειοποιήσεως και εκμεταλλεύσεως της φύσεως θα αποβούν τραγικαί διά την ζωήν εις τον πλανήτην μας.”
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης επισημαίνει ότι η ανθρωπότητα έχει ανάγκη συναινέσεως επί ενός κορμού κοινών θεμελιωδών αξιών:
“Ο σεβασμός των βασικών πυλώνων του οικολογικού πολιτισμού δύναται να ανακόψη τας οικοκαταστροφικάς τάσεις και να διανοίξη τον «οικολογικόν μονόδρομον» της βιωσίμου αναπτύξεως. Γενικώτερον, η ανθρωπότης έχει ανάγκην συναινέσεως επί ενός κορμού κοινών θεμελιωδών αξιών, ο οποίος, εντός ενός κόσμου ρήξεων και πολώσεων, θα λειτουργή ως πυξίς διά την πορείαν προς το μέλλον. Άξονα αυτού του αξιακού συνόλου θεωρούμεν την αρχήν της αλληλεγγύης, ως παράγοντος συνυπευθυνότητος, διαλόγου και ειλικρινούς αμοιβαιότητος, ομού μετά της συλλογικής ευθύνης διά την προστασίαν του φυσικού περιβάλλοντος. Τόσον ο έμπρακτος σεβασμός της ιερότητος του ανθρωπίνου προσώπου, όσον και η μέριμνα διά την ακεραιότητα της κτίσεως, αποτελούν, εξ επόψεως χριστιανικής, ζωτικάς εκφάνσεις της ευχαριστιακής πραγματώσεως της Εκκλησίας και της κλήσεως του ανθρώπου να καταστή «ιερεύς» της δημιουργίας.”
Εκκλησιάστηκαν o Αρχιεπίσκοπος Ανθηδώνος κ. Νεκτάριος, Επίτροπος του Παναγίου Τάφου στην Πόλη, oι Επίσκοποι Αλικαρνασσού κ. Αδριανός, Τράλλεων κ. Βενιαμίν, Δαφνουσίας κ. Σμάραγδος, Ξανθουπόλεως κ. Παΐσιος και Ταμισού κ. Πανάρετος, Έξαρχος του Οικουμενικού Πατριαρχείου στη Λιθουανία, κληρικοί, και Άρχοντες Οφφικιάλιοι της Μ.τ.Χ.Ε.. Την Ελληνική Κυβέρνηση εκπροσώπησε ο Υφυπουργός Εξωτερικών κ. Ιωάννης Λοβέρδος, ενώ παρέστησαν o Πρέσβης της Ουκρανίας στην Άγκυρα κ. Naryman Dzhelialov, ο Πρέσβης κ. Κωνσταντίνος Κούτρας, Γενικός Πρόξενος της Ελλάδος στην Πόλη, και πιστοί από την Πόλη, την Ελλάδα και άλλες χώρες.
Στο τέλος πραγματοποιήθηκε η καθιερωμένη τελετή της Ινδίκτου, κατά την οποία αναγνώστηκε από τον Πατριάρχη η νενομισμένη ευχή και Πράξη της νέας Ε’ Ινδικτιώνος. Στη συνέχεια ο Οικουμενικός Πατριάρχης υπέγραψε το σχετικό κείμενο στον Κώδικα της Μεγάλης Εκκλησίας και ακολούθως υπέγραψαν κατά σειρά όλοι οι παριστάμενοι Μητροπολίτες και Αρχιεπίσκοποι.
Φωτό: Νίκος Παπαχρήστου
