Η Επιτροπή Αιρέσεων της Ιεράς Μητροπόλεως Αιτωλίας και Ακαρνανίας πραγματοποίησε ενημερωτική εκδήλωση την Κυριακή 23 Φεβρουαρίου 2025 στην αίθουσα εκδηλώσεων του Παπαστρατείου Μεγάρου της Γυμναστικής Εταιρείας Αγρινίου με θέμα: «Οι πρακτικές του αποκρυφισμού υπό το Φως της Ορθοδοξίας».
Ομιλητής ήταν ο Πρωτοπρεσβύτερος Ανδρέας Γκατζέλης, Κληρικός της Ιεράς Μητροπόλεως Μεσογαίας και Λαυρεωτικής, Μέλος της Συνοδικής Επιτροπής Αιρέσεων και Πρόεδρος του Πνευματικού Συμβουλίου της Πανελλήνιας Ενώσεως Γονέων (Π.Ε.Γ).
Ο π. Ανδρέας τόνισε ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία, αληθεύοντας εν αγάπη, έχει την ιερή ευθύνη να ενημερώνει τους πιστούς της για τη δραστηριότητα ομάδων που έρχονται σε αντίθεση με την Ορθόδοξη πίστη. Στη συνέχεια έδωσε τον ορισμό της αίρεσης υπογραμμίζοντας ότι: «ως αίρεση ορίζεται κάθε διδασκαλία ή ομάδα που αντιτίθεται πλήρως στην Ορθόδοξη Πίστη».
Ανάμεσα στις χριστιανικές αιρέσεις, υπάρχουν ομάδες που, παρά τη χρήση χριστιανικής ορολογίας, έχουν χάσει πλήρως τον χριστιανικό τους χαρακτήρα. Αυτές οι ομάδες κηρύττουν μια διαδικασία αυτοσωτηρίας και τρομοκρατούν τους οπαδούς τους με έντονη εστίαση στο τέλος του κόσμου και σε αποκαλυπτικές προφητείες. Κύριο χαρακτηριστικό τους είναι το έντονο μίσος προς τους πρώην ακολούθους τους.
Οι παραθρησκευτικές ομάδες συνδυάζουν στοιχεία από διάφορες θρησκείες και φιλοσοφίες, δημιουργώντας συγκρητιστικά σχήματα με έντονο μυστικιστικό χαρακτήρα. Αυτές οι ομάδες δεν ανήκουν στις αναγνωρισμένες θρησκείες, όπως ορίζεται στο Άρθρο 13, παράγραφος 2 του Ελληνικού Συντάγματος, καθώς συχνά δραστηριοποιούνται κάτω από θρησκευτικά προσωπεία, αποκρύπτοντας άλλους σκοπούς.
Στη συνέχεια ο εισηγητής εξήγησε τον όρο «σέκτα», λέγοντας ότι ο όρος «σέκτα» αναφέρεται σε κλειστές ομάδες με αυστηρή ιεραρχική δομή, επιθετικό προσηλυτιστικό χαρακτήρα και απόλυτη απαίτηση υποταγής από τα μέλη τους. Οι ομάδες αυτές εφαρμόζουν μεθόδους ψυχολογικής καταπίεσης και χειραγώγησης για τον πλήρη έλεγχο της σκέψης και των πράξεων των μελών τους.
Η συμμετοχή κάποιου σε τέτοιες ομάδες έχει σοβαρές συνέπειες. Το άτομο χάνει την ικανότητά του για ελεύθερη σκέψη και κρίση, ενώ η προσωπικότητά του αλλοιώνεται πλήρως. Η εμφάνισή του αλλάζει, και βασανίζεται συνεχώς από άγχη και φόβους. Παράλληλα, μπορεί να ανακύψουν σοβαρά ψυχολογικά ή σωματικά προβλήματα. Το άτομο ενδέχεται να εγκαταλείψει τις σπουδές του ή να αντιμετωπίσει οικονομική και επαγγελματική καταστροφή. Επιπλέον, απομονώνεται, απορρίπτοντας φίλους και οικογένεια, γεγονός που δείχνει τον απόλυτο έλεγχο της ζωής του από την ομάδα.
Κατόπιν παρουσίασε τα βασικά αίτια προσχώρησης των ανθρώπων σε τέτοιες ομάδες όπως είναι η απομάκρυνση από την υγιή σχέση με την Εκκλησία και οι οικογενειακές, ψυχολογικές ή κοινωνικές δυσκολίες, σε συνδυασμό με την υιοθέτηση εκκοσμικευμένης νοοτροπίας.
Ολοκληρώνοντας παρουσίασε τρόπους αντιμετώπισης του προβλήματος εστιάζοντας κυρίως στην στοχευμένη κατήχηση και στην εξατομικευμένη πνευματική καθοδήγηση. Οι επηρεασμένοι από αιρέσεις και παραθρησκευτικές ομάδες χρήζουν ειδικής ποιμαντικής προσέγγισης από εξειδικευμένους ιερείς και ειδικούς συμβούλους. Η Συνοδική Επιτροπή επί των Αιρέσεων και η Πανελλήνια Ένωση Γονέων (Π.Ε.Γ.) εργάζονται αδιάκοπα για την ενημέρωση και τη στήριξη των πιστών.
Ακολούθησε διάλογος με τους συμμετέχοντες, κατά τον οποίο ο ομιλητής απάντησε στις ερωτήσεις που δέχθηκε και διευκρίνισε σημαντικές πτυχές του θέματος.
Κλείνοντας την εκδήλωση ο Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνός ευχαρίστησε τον π. Κωνσταντίνο Καντάνη, Υπεύθυνο της Επιτροπής Αιρέσεων της Ιεράς Μητροπόλεως για την λειτουργία του Γραφείου Αντιαιρετικού Αγώνα της τοπικής Εκκλησίας, αλλά και για την διοργάνωση της εκδήλωσης που είχε ως σκοπό την έγκυρη και επίσημη ενημέρωση των πιστών πάνω σε αυτά τα πολύ σημαντικά θέματα.
Ευχαρίστησε επίσης θερμά τον ομιλητή για την εμπεριστατωμένη ομιλία του, λέγοντας ότι «γνωρίζει πολύ καλά τα θέματα των αιρέσεων και αποτελεί ένα πολύτιμο στέλεχος της Συνοδικής Επιτροπής επί των Αιρέσεων της Εκκλησίας της Ελλάδος».
Ο Μητροπολίτης τόνισε, ότι με την ομιλία του π. Ανδρέα αποκτήσαμε μία συνολική εικόνα της δράσης των αιρέσεων και των παραθρησκευτικών οργανώσεων στην πατρίδα μας και στον τόπο μας. Μιλώντας για το έργο της Εκκλησίας ανέφερε ότι θα πρέπει να προλαμβάνει, αλλά και να θεραπεύει και υπογράμμισε ότι αυτό αποτελεί κυρίως έργο μιας ζωντανής Ενορίας. Όταν η κάθε Ενορία παραμένει ζωντανή, όταν τα μέλη της δέχονται διαρκή κατήχηση, μελετούν την Αγία Γραφή, συμμετέχουν στην λατρευτική ζωή, αναπτύσσουν μια υγιή σχέση με τον πνευματικό τους πατέρα και κοινωνούν συχνά το Σώμα και το Αίμα του Χριστού, όταν η Ενορία λειτουργεί ως μια οικογένεια που έχει κεφαλή της τον Χριστό και προσφέρει στους ανθρώπους την αγάπη του Χριστού, τότε η Εκκλησία μπορεί να λειτουργήσει προληπτικά και αποτρεπτικά. Όταν η Εκκλησία χρειάζεται να λειτουργήσει θεραπευτικά, τότε χρειάζεται εξειδίκευση και επιμόρφωση.
Ολοκληρώνοντας ο Μητροπολίτης υπογράμμισε την ανάγκη να κρατήσουμε και να καλλιεργήσουμε την ορθόδοξη ζωή και παράδοση και να προσφέρουμε την εμπειρία της εν Χριστώ ζωής, όχι ως θεωρία, αλλά ως βίωμα και τρόπο ζωής στους ανθρώπους.
