Στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Αγίου Σπυρίδωνος, στην Ιερά Πόλη του Μεσολογγίου, πραγματοποιήθηκε την Τρίτη 21 Απριλίου 2026 η τέταρτη Επετειακή Γενική Ιερατική Σύναξη της Ιεράς Μητροπόλεως Αιτωλίας και Ακαρνανίας.
Προσκεκλημένος του Μητροπολίτη κ. Δαμασκηνού ήταν ο Μητροπολίτης Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς κ. Ιουστίνος, ο οποίος ανέπτυξε το θέμα: «”Ηρώων και Αγίων αγώνας” – Πατριωτικοί αγώνες και πνευματικά αθλήματα».
Προσφωνώντας ο Μητροπολίτης κ. Δαμασκηνός, τον Μητροπολίτη Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς κ. Ιουστίνο, τον καλωσόρισε με θερμούς λόγους στην Ιερά Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας και στην Ιερά Πόλη του Μεσολογγίου και αναφέρθηκε στο επετειακό πρόγραμμα που έχει καταρτίσει η τοπική Εκκλησία για τους εορτασμούς των διακοσίων ετών από την Έξοδο του Μεσολογγίου, ενώ ευχαρίστησε τον Μητροπολίτη κ. Ιουστίνο, γιατί ανταποκρίθηκε στην πρόκληση να μιλήσει στην Επετειακή Ιερατική Σύναξη.
Υπενθύμισε, ότι οι δέκα Ιερατικές Συνάξεις του έτους 2026 είναι αφιερωμένες στο μεγάλο γεγονός της Εξόδου. Δέκα Μητροπολίτες της Εκκλησίας της Ελλάδος θα παρουσιάσουν συγκεκριμένα θέματα, συνδυάζοντας την θεολογία του Αποστόλου Παύλου με τα σημαντικότερα ιδανικά της θυσίας των Ελευθέρων Πολιορκημένων.
Λαμβάνοντας τον λόγο ο Μητροπολίτης Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς κ. Ιουστίνος ευχαρίστησε τον Μητροπολίτη Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνό για την πρόσκληση και την τιμή να μιλήσει στην Επετειακή Γενική Ιερατική Σύναξη και παρουσίασε το θέμα του.
Ο Μητροπολίτης χαρακτήρισε το Μεσολόγγι ως το «μικρό αλωνάκι» όπου το νάμα του Γένους τρυγήθηκε, αποστάχθηκε και προσφέρθηκε στην Οικουμένη ως ίαμα αδούλωτου φρονήματος και ανθρώπινης αξιοπρέπειας.
Κεντρικός άξονας της εισήγησης υπήρξε η αδιάρρηκτη σχέση μεταξύ της ορθόδοξης πίστης και της εθνικής ταυτότητας, μια σχέση που χαρακτηρίστηκε ως «συμφυία», παρομοιάζοντας την πίστη με την ψυχή και την εθνική υπόσταση με το σώμα. Αυτή η συμπόρευση δεν είναι αυθαίρετη, αλλά τεκμηριώνεται ιστορικά από την εποχή του Αποστόλου Παύλου, ανδρώθηκε στη Βυζαντινή Αυτοκρατορία και χαλυβδώθηκε κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας. Για τον «Ρωμιό», η Εκκλησία και η Πατρίδα ταυτίζονται, καθώς η πρώτη αγιάζει τη δεύτερη, δημιουργώντας ένα διαχρονικό μήνυμα αγωνιστικότητας.
Παρουσιάζοντας την συμμετοχή της Εκκλησίας στους απελευθερωτικούς αγώνες του Γένους, ο Μητροπολίτης τόνισε, ότι για την Ορθοδοξία η ελευθερία αποτελεί τη φυσική κατάσταση του ανθρώπου και είναι δομικό στοιχείο της ύπαρξής του. Η πτώση του ανθρώπου νοείται ως εκούσια επιλογή δουλείας, ενώ η εν Χριστώ σωτηρία συνιστά την απόλυτη απελευθέρωση από κάθε πνευματική και εξωτερική δέσμευση,. Μέσα στην Εκκλησία, ο άνθρωπος μεταμορφώνεται σε ελεύθερη ύπαρξη, υπερβαίνοντας κάθε κοινωνική ή εθνική διαφορά.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο σύνθημα της Επανάστασης, όπως αυτό διατυπώθηκε από τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη, όπου η πίστη προτάσσεται της ελευθερίας της πατρίδας. Οι αγωνιστές του 1821 θεωρούσαν τον αγώνα, πρωτίστως θρησκευτική πράξη, κοινωνώντας των Αχράντων Μυστηρίων πριν τις μάχες, έτοιμοι να πεθάνουν ως μάρτυρες. Το σταυρικό ασκητικό φρόνημα του Γένους ήταν αυτό που επέτρεπε στους υπόδουλους Έλληνες να ζουν ως ελεύθεροι, διατηρώντας άσβεστη την ελπίδα για το «ποθούμενο». Παραδείγματα όπως η θυσία των Χιωτών, το Κούγκι, το Αρκάδι και οι «Ελεύθεροι Πολιορκημένοι» του Μεσολογγίου αποδεικνύουν, ότι η ελευθερία κερδίζεται μόνο όταν εδράζεται στην πίστη.
Ο Μητροπολίτης κ. Ιουστίνος επεσήμανε, ότι στην ελληνική παράδοση οι ήρωες και οι άγιοι σχεδόν ταυτίζονται, καθώς τα ηρωικά κατορθώματα είναι ταυτόχρονα και μαρτυρικά. Προειδοποίησε, ωστόσο, για τον κίνδυνο της αποκοπής από τις παραδοσιακές ελληνορθόδοξες ρίζες και την υιοθέτηση δυτικών προτύπων που διχάζουν την Εκκλησία και το Έθνος, διαχωρίζοντας αδόκιμα τους νεομάρτυρες από τους εθνομάρτυρες.
Καταλήγοντας, απηύθυνε κάλεσμα για μια σύγχρονη «έξοδο» προς την ελευθερία, διατηρώντας ζωντανό το ελληνορθόδοξο φρόνημα, το οποίο αποτελεί τη μόνιμη πηγή αυτοθυσίας του Έθνους. «Πρέπει, σηκώνοντας τους πατέρες μας, σαν τον Αινεία, όταν έφευγε από την Τροία, να προχωρήσουμε ανοίγοντας δρόμο προς την ιστορία μας», σημείωσε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για ενότητα κλήρου και λαού, υπό τη σημαία της ελληνικής παιδείας και τον Σταυρό της Ορθοδοξίας.
Ο Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας ευχαρίστησε και πάλι τον Μητροπολίτη Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς για την παρουσία του στην τοπική Εκκλησία και του προσέφερε το επετειακό μετάλλιο της Ιεράς Μητροπόλεως για τους εορτασμούς των διακοσίων ετών από την ηρωική Έξοδο του Μεσολογγίου.
