Ανάμνηση του εν Χώναις θαύματος του Αρχαγγέλου Μιχαήλ εορτάζει σήμερα η Εκκλησία και τιμά τη μνήμη των Μαρτύρων Ανδρέου, Ανδρονίκου του στρατιώτου, Ανδροπελαγίας και Θέκλης.
Ο Ευαγγελιστής Ιωάννης διερχόμενος τη Φρυγία, προφήτευσε ότι εκεί θα αναβλύσει αγίασμα προς τιμή του Αρχαγγέλου Μιχαήλ. Και πράγματι, ω του θαύματος! ανάβλυσε, για την πνευματική παρηγορία των ανθρώπων.
Κάποιος πλούσιος ειδωλολάτρης, που η κόρη του ήταν κωφάλαλη και θεραπεύτηκε από το αγίασμα, ασπάστηκε το Χριστιανισμό και έκτισε Ναό του Αρχιστράτηγου Μιχαήλ. Αφού πέρασαν ενενήντα χρόνια, ένας νεαρός από την Ιεράπολη, ονόματι Άρχιππος, διορίστηκε νεωκόρος του Ναού.
Οι ειδωλολάτρες της περιοχής, από φθόνο, αποφάσισαν να ενώσουν δυο ποταμούς, τον Κούφο και το Λυκόστρατο, στρέφοντάς τους κατά του Αγιάσματος και του Ναού. Ο Άρχιππος, με τις προσευχές του, κατόρθωσε οι δυο ποταμοί να χύνονται σε ένα άνοιγμα που δημιουργήθηκε από χτύπημα του Αρχάγγελου Μιχαήλ κι έτσι να σωθεί ο Ναός. Επειδή το άνοιγμα έμοιαζε με χωνί, και το νερό χωνεύτηκε εκεί, η περιοχή μετονομάστηκε από Κολλασές σε Χώνες της Φρυγίας.
Η προσευχή του νεωκόρου Άρχιππου, θυμίζει τις θέσεις διακονίας στην Εκκλησία. Οι χειροτονίες επισκόπου, ιερέως και διακόνου τελούνται εντός του ιερού βήματος. Οι χειροθεσίες αναγνώστη, ψάλτη, νεωκόρου, εκκλ. Επιτρόπου, υποδιακόνων και άλλων που αναλαμβάνουν έργο προσφοράς, τελούνται εκτός του ιερού βήματος. Οι θέσεις λοιπόν είναι ποικίλες. Δεν περισσεύει κανείς, όλοι είναι και χρήσιμοι και απαραίτητοι στη διακονία του λαού.
Οι χριστιανοί προσεύχονται στο φύλακα Άγγελο:
«Άγιε Άγγελε, ο εφεστώς της αθλίας μου ψυχής και ταλαίπωρου μου ζωής, μη εγκαταλίπης με τον αμαρτωλόν, …, κράτησον της αθλίας και παρειμένης χειρός μου και οδήγησον με εις οδόν σωτηρίας.
Πηγή: Εκκλησία της Κύπρου
